Πρόεδρος Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου: «Τα νησιά μας πρέπει να είναι λιμάνια υγειονομικής ασφάλειας»

Ελευθερία Πελλού

«Θέλουμε γιατρούς που να ξέρουν τον πληθυσμό με το μικρό τους όνομα»

Στη διαχρονική υγειονομική υποβάθμιση των μικρών νησιών της Δωδεκανήσου, αναδεικνύοντας τη σοβαρή έλλειψη μόνιμων γιατρών αναφοράς, αναφέρεται σε συνέντευξη του στη «Ροδιακή», ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου, Ηλίας Τσέρκης, και παρουσιάζει μία καινοτόμα πρόταση του συλλόγου, για τη δημιουργία μελέτης παρατήρησης σε νησιά με πληθυσμό κάτω των 1.000 κατοίκων, με στόχο την πρόληψη, την υγειονομική χαρτογράφηση και την ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας των νησιωτών!

Ο κ. Τσέρκης με σαφήνεια και ευθύτητα, εξηγεί γιατί είναι σημαντικό να υπάρξει επιστημονική τεκμηρίωση των ιδιαιτεροτήτων αυτών των κοινωνιών, ώστε τα μικρά νησιά να μην μετατραπούν σε τόπους εγκατάλειψης, αλλά σε «λιμάνια υγειονομικής ασφάλειας».

Πιο αναλυτικά, ερωτηθείς από τη «Ροδιακή» για την κατάσταση που επικρατεί στα μικρά νησιά της περιοχής μας, ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου εξέφρασε τον προβληματισμό του καθώς όπως είπε «παρατηρούμε ότι δεν υπάρχουν οι μόνιμοι γιατροί αναφοράς, που υπήρχαν κατά το παρελθόν. Και εδώ θα κάνω μια αναδρομή, στον αείμνηστο τον Τάσο τον Αλιφέρη, στον συνάδελφο Παπαδημητρίου στο Καστελλόριζο – υπήρχαν δηλαδή ανά νησί κάποιοι γιατροί, που ήταν ορόσημο.

Και ποιο είναι το χαρακτηριστικό; Ότι γνώριζαν τις ιδιαιτερότητες του πληθυσμού και ήταν σε θέση να προσφέρουν ουσιαστικές υπηρεσίες. Και, αν θέλετε, το πρώτο σύστημα τηλεϊατρικής σε νησί, ήταν με το Πανεπιστήμιο της Πίζα, από τον αείμνηστο τον Τάσο τον Αλιφέρη.

Οπότε λοιπόν, όταν υπάρχει γιατρός αναφοράς και οι πολίτες αισθάνονται εξοικειωμένοι, διότι γνωρίζουν τον γιατρό και μπορούν –ας πούμε– να έρθουν σε κάποια πιο στενή επικοινωνία, επαφή, και να τηρούν ευλαβικά όλο αυτό το πράγμα... είναι διαφορετικό απ’ όταν υπάρχει μετακίνηση γιατρών, διότι δημιουργείται μια σχετική απόσταση.

Ξέρετε, η σχέση γιατρού-ασθενούς, γιατρού-πολίτη, είναι μία σχέση η οποία οικοδομείται.
Δεν μπορεί – όσο και να θέλουμε να λέμε – από την αρχή, σε έναν άγνωστο γιατρό, να εμπιστευτούμε τα πάντα. Αυτό δεν αληθεύει.

Οπότε λοιπόν, είναι κάτι το οποίο αυτό ψάχνουμε. Αυτό είναι το ζητούμενο.

Απ’ την άλλη, αντιλαμβανόμαστε ότι κανένας γιατρός δεν θέλει να απομονωθεί και να πάει σε ένα μέρος που να στερείται βασικά πράγματα που έχει ο σύγχρονος, ε, άνθρωπος… το σινεμά του, τα σούπερ μάρκετ και τις ανέσεις – κακά τα ψέματα – που προσφέρει μια μεγάλη πόλη.

Εμείς όμως προσπαθούμε να έχουμε κάποιους στόχους. Και για να κάνουμε πιο ελκυστικό το κομμάτι των νησιών μας, ξεκινήσαμε εδώ και κάποια χρόνια ένα αίτημα ως Ιατρικός Σύλλογος Ρόδου προς τα νησιά που έχουμε ευθύνη – όπως είναι η Χάλκη, η Τήλος, η Κάσος και το Καστελλόριζο – τα οποία βγάλανε ομόφωνες αποφάσεις τα δημοτικά συμβούλιά τους, τα οποία ευχαριστώ γι’ αυτό».

Η ιατρική «χαρτογράφηση» των πληθυσμών των νησιών μας
Σύμφωνα με τις δηλώσεις στη «Ροδιακή» του προέδρου του Ιατρικού Συλλόγου Ρόδου κ. Ηλία Τσέρκη, «το χαρακτηριστικό που έχουν τα νησιά μας, είναι ότι είναι κλειστοί πληθυσμοί. Αυτό, λοιπόν, όταν έχουμε κλειστούς πληθυσμούς, μας δίνεται η δυνατότητα να κάνουμε scanning και έλεγχο σε όλο τον πληθυσμό προσυμπτωματικά, δηλαδή πριν εμφανίσουν το πρόβλημα.

Μια σειρά παραμέτρων: για μεταβολικά νοσήματα, για καρδιαγγειακά νοσήματα, για πνευμονολογικά νοσήματα, για κακοήθειες, ακόμα και για ψυχιατρικά περιστατικά.

Αν είναι γνωστό ότι στην Ικαρία έχουμε μακροζωία, είναι επειδή ο κύριος Στεφανάδης κατάγεται από εκείνα τα μέρη και έκανε μελέτες που απέδειξαν ότι υπάρχει μακροζωία. Εδώ λοιπόν, στα νησιά μας, υπάρχουν αντίστοιχες συνθήκες – αρκεί να μπούμε σε διαδικασία να το αποδείξουμε».

Τι προσδοκείτε να κάνετε επ’ αυτού;
«Να γίνουν αυτές οι μελέτες. Να πηγαίνει δηλαδή μια ομάδα γιατρών ανά τέσσερις με έξι μήνες και να χαρτογραφήσουνε τον πληθυσμό των νησιών.
Γιατί επιλέξαμε αυτά τα νησιά; Γιατί είναι νησιά κάτω των χιλίων κατοίκων.
Οπότε λοιπόν, στη Χάλκη μπορούμε σε τέσσερις μέρες να χαρτογραφήσουμε όλο τον πληθυσμό. Στο Καστελλόριζο σε τρεις μέρες. Στην Κάσο μπορεί να χρειαστεί ενδεχομένως μια εβδομάδα.
Να πηγαίνει μία ομάδα γιατρών, νοσηλευτών, διοικητικών και να κάνουμε scanning όλου του πληθυσμού».

Ποια είναι τα προτερήματα και τα πλεονεκτήματα που ουσιαστικά προκύπτουν από τις διαδικασίες;
«Πρώτον, ότι ο γιατρός που θα ξέρει ότι έχει χαρτογραφημένο όλο τον πληθυσμό, μπορεί να ξέρει και ποια είναι τα περιστατικά, ποιοι είναι οι κάτοικοι που ουσιαστικά ενδέχεται να παρουσιάσουν προβλήματα τους επόμενους μήνες και να τους έχουμε υπό στενή επιτήρηση.

Δεύτερον, αυξάνεται η μισθοδοσία του γιατρού, γιατί ο φορέας που θα υλοποιήσει τη συγκεκριμένη μελέτη θα ξεκλειδώσει μια χρηματοδότηση γύρω στις 2.000€, πέρα από τα χρήματα που παίρνει από το ΕΣΥ και την υπηρέτηση εκεί.

Και το σημαντικότερο: ότι θα γράφεται στο βιογραφικό του όλο αυτό – ότι θα είναι ο κύριος μελετητής, ο γιατρός που υπηρετεί φυσικά κάθε νησί.

Οπότε αυτό φιλοδοξούμε να κάνουμε. Είμαστε στη φάση που προσπαθούμε να καταθέσουμε τη μελέτη και προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, και μέσω της περιφέρειας να γίνει αυτό.

Μιλήσαμε και με τον αντιπεριφερειάρχη, τον κύριο Τσουκαλά, και το βρήκε εξαιρετικά ενδιαφέρον.

Οπότε λοιπόν, είναι κάτι το οποίο δεν θα γίνει άμεσα, αλλά φιλοδοξούμε σε μια διετία – τριετία να πραγματοποιηθεί.

Γιατί έτσι παρέχουμε και ασφάλεια στον γιατρό, γιατί θα έχουμε τη συνεργασία και ό,τι προκύπτει θα εισάγεται μέσα στη μελέτη.

Και βέβαια, τα αποτελέσματα της μελέτης, αυτά θα τα παρουσιάζουμε στα συνέδρια, και θα μπορούσαμε κάλλιστα να συγκριθούμε με αντίστοιχους πληθυσμούς στην Ευρώπη.
Θα έχει ενδιαφέρον αν συγκριθούμε, ας πούμε, με τα Κανάρια Νησιά, με τα νησιά στις Σκανδιναβικές χώρες – που υπάρχουν και εκεί αντίστοιχοι κλειστοί πληθυσμοί – με την Κεντρική Ευρώπη σε κάποια απομονωμένα μέρη.
Και να δούμε, αντίστοιχους πληθυσμούς… να συγκρίνουμε τα αποτελέσματα σε κάποια καρδιοαγγειακά, μεταβολικά νοσήματα – ποιες είναι οι συγκρίσεις.
Και θα φανεί, ενδεχομένως – είμαι πεπεισμένος γι’ αυτό – ότι η ζωή στα νησιά υπερτερεί σε σχέση με τη ζωή σε άλλα μέρη.

Μέχρι στιγμής έχουμε την υποψία ότι μάλλον έτσι είναι. Και το αποδίδουμε στον ήλιο μας, στον μεσογειακό τρόπο διατροφής, στο κλίμα των νησιών μας.
Αυτό όμως είναι μία υποψία.
Αν δεν υπάρχει επιστημονική τεκμηρίωση, δεν θα είμαστε ποτέ βέβαιοι.

Και βέβαια, ο σκοπός όλων αυτών είναι να αγγίξουμε το ενδιαφέρον των γιατρών και να μείνουν για δύο – τρία χρόνια, μακάρι και για παραπάνω, σε αυτά τα μέρη.
Αυτός είναι ο στόχος που θέτουμε.

Εννοείται ότι ο Ιατρικός Σύλλογος είμαστε ανοιχτοί στις προτάσεις και στο να έρθει να μας καταθέσει οποιοσδήποτε πολίτης την άποψή του ή ό,τι θεωρεί – ας πούμε – ότι αυτό, αν πάμε να το υλοποιήσουμε προς όφελος των κατοίκων, είμαστε ανοιχτοί σε αυτό.

Αλλά επειδή έχουμε στύψει το μυαλό μας – να το πω έτσι, επιτρέψτε μου τη φράση – με ποιο τρόπο θα μπορέσουμε να αναβαθμίσουμε τις παρεχόμενες υπηρεσίες υγείας στα νησιά, αυτό… εκεί έχουμε καταλήξει μέχρι στιγμής.
Ενδεχομένως να υπάρχουν και άλλες ιδέες και άλλα πράγματα που δεν έχουμε σκεφτεί.
Αλλά το κίνητρο είναι αυτό: ειδικευμένοι γιατροί στα νησιά, να μειώσουμε τις διακομιδές, να αυξήσουμε το αίσθημα ασφάλειας των νησιωτών και να υπάρχει μία ισότιμη πρόσβαση στο σύστημα υγείας.

Να μην αισθάνεται ο νησιώτης ότι είναι απομονωμένος.

Διότι, αν δούμε το μέσο όρο πληθυσμού στα νησιά μας, το μέλλον δεν είναι και πολύ ευοίωνο. Βλέπουμε ότι συρρικνώνεται ο πληθυσμός και θα καταλήξουμε να έχουμε νησιά που θα κατοικούνται εποχιακά μόνο το καλοκαίρι και θα ερημώνουν τον χειμώνα.

Αυτό είναι κάτι το οποίο δεν πρέπει να επιτρέψουμε να γίνει.
Και γι’ αυτό θέλουμε τη συνεργασία όλων για να πετύχουμε αυτόν τον σκοπό.

Τα νησιά μας πρέπει να είναι λιμάνια υγειονομικής ασφάλειας – και όχι να ζούνε σε αμφίβολη κατάσταση οι νησιώτες μας, ειδικά όταν έχουν πρόβλημα υγείας και υπάρχουν μποφόρ, να αισθάνονται την ασφάλεια ότι μπορούν να γιατρευτούν στον τόπο κατοικίας τους».