Η μία απογοήτευση μετά την άλλη...

Μαρία Καρίκη

Υπάρχουν περίοδοι στη ζωή μας που αισθανόμαστε ότι έρχεται το ένα δύσκολο γεγονός μετά το άλλο. Αρχικά προσπαθούμε να διατηρήσουμε την ψυχραιμία μας, να το εκλογικεύσουμε και να μη μας πάρει από κάτω. Όσο, όμως, αυτό επιμένει και συσσωρεύεται μαζί με άλλα, κάμπτεται η ψυχολογία μας. Αρχίζουμε να τα βλέπουμε σιγά σιγά όλα «βουνό»...

Ο άνθρωπος σε τέτοιες συγκυρίες αισθάνεται έντονα ότι βάλλεται από αναποδιές, εμπόδια, «κακή τύχη». Ανάλογα με τη σημαντικότητα και τη σοβαρότητα αυτών που συμβαίνουν, αρχίζει να αμφιβάλλει για το αν θα καταφέρει τελικά να πετύχει τα σχέδια και τα όνειρά του.

Πλήτετται η αισιοδοξία του, η αυτοπεποίθησή του, η εμπιστοσύνη του ίσως και στους ανθρώπους. Πυροδοτούνται συναισθήματα όπως το άγχος, ο φόβος, ο θυμός και η λύπη.

Παρόλο που δεν παραιτείται κανείς εύκολα, αρχίζει να πέφτει το ηθικό του και να αποθαρρύνεται.
Ένας απογοητευμένος άνθρωπος κινδυνεύει να χάσει την επιθυμία του για ζωή, τον προσανατολισμό του, το όραμά του.

Το πιο επικίνδυνο από όλα είναι να μην μπορεί πια να βρει ένα προσωπικό νόημα σε όλα όσα κάνει. Οι τάσεις απόσυρσης και απομόνωσης είναι πιο πιθανές μετά από κάθε απογοήτευση.

Σε κάποιους, επίσης, κυριαρχεί ένας διάχυτος εκνευρισμός, με εκρήξεις και επιθετικότητα προς πάσα κατεύθυνση, ενώ σε άλλους επικρατεί η θλίψη που εσωτερικοποιείται και αργά και σταδιακά τους «καταπίνει».

Από μικρά παιδιά εκπαιδευόμαστε να διαχειριζόμαστε και να αντέχουμε τις απογοητεύσεις. Με αυτό τον τρόπο αποκτούμε βασικές δεξιότητες διαχείρισης της ζωής που θα μας βοηθήσουν ως ενήλικες.

Καλώς ή κακώς, οφείλουμε να εξοικειωθούμε με την επιτυχία και την αποτυχία, με την καλή έκβαση και την κακή, με το επιθυμητό αποτέλεσμα και το ανεπιθύμητο, με το αναμενόμενο και το απρόοπτο, με την ικανοποίηση και την απογοήτευση.

Η απογοήτευση μπορεί να σχετίζεται με κάτι που κάναμε εμείς οι ίδιοι, με κάτι που μας έκανε κάποιος άλλος ή με μια μη προβλεπόμενη δυσάρεστη κατάσταση. Το να αισθανθούμε τα ανάλογα συναισθήματα κάθε φορά είναι φυσιολογικό και θεμιτό.

Ωστόσο, μόλις καταλαγιάσουν αυτά τα συναισθήματα μπορούμε να επιστρέψουμε πίσω στον καθημερινό μας αγώνα. Αυτό που απευχόμαστε είναι εξαιτίας των συναισθημάτων να καταρρεύσει κανείς και να μην μπορεί να συνεχίσει...

Ο άνθρωπος από τη φύση του έχει ανάγκη να γνωρίζει, να προβλέπει και να προετοιμάζεται για παν ενδεχόμενο. Και πράγματι σε μικρό ή μεγάλο βαθμό το κάνουμε όλοι.

Ωστόσο, θα υπάρξουν και πράγματα που δεν είναι δυνατό να προβλεφθούν. Χρειάζεται να βοηθήσουμε τον εαυτό μας να το αποδεχτεί αυτό. Να μην εκπλήσσεται κάθε φορά που συμβαίνει μια ανατροπή. Να μην αρχίσει να αμφισβητεί τις ικανότητες και την αξία του.

Το ζητούμενο θα είναι πάντα το να μη χάσουμε την πίστη μας στο παρόν, στο μέλλον και στις νέες προοπτικές που ακολουθούν.

Η απογοήτευση μπορεί να σαμποτάρει τις καλές μας ποιότητες και να μας μετατρέψει σε ένα απαισιόδοξο, αρνητικό άτομο, χωρίς κίνητρα και σκοπό.

Σίγουρα ο καθένας μας μετά από μια δυσάρεστη εμπειρία δεν μπορεί να είναι ακριβώς ο ίδιος. Χρειάζεται χρόνος να συνειδητοποιήσουμε και να αποδεχτούμε τι ακριβώς έχει γίνει. Έχουμε ανάγκη να εντοπίσουμε τυχόν λάθη και παράγοντες που επηρέασαν το επιθυμητό αποτέλεσμα.

Και φυσικά να αναγνωρίσουμε τι αντίκτυπο είχε όλο αυτό που μόλις περάσαμε σε εμάς τους ίδιους ψυχικά, συναισθηματικά, πνευματικά.

Από εκεί και πέρα, οφείλουμε να «παλέψουμε» για να νιώσουμε καλύτερα. Να μην αφεθούμε πλήρως σε όποια κακή σκέψη μπορεί να μας καθηλώσει σε μια μόνιμη αρνητική θεώρηση απέναντι στη ζωή.

Κάθε απογοήτευση μας μαθαίνει πράγματα, μας ωριμάζει, μας δυναμώνει, ακόμα κι αν δεν το βλέπουμε έτσι στην αρχή. Προκύπτουν συγκρούσεις και διλήμματα μέσα μας μετά από κάθε απογοήτευση για το αν αξίζει να ξαναδοκιμάσει κανείς παρακάτω.

Πάντα θα αξίζει, όμως, να ξαναδοκιμάσουμε. Αν αγκαταλείψουμε την ελπίδα και την πίστη σε ό,τι έχουμε στο μυαλό μας, θα λιμνάσουμε μέσα σε μια γκρίζα καθημερινότητα χωρίς ζήλο και επιθυμία για την ίδια τη ζωή. Είναι σημαντικό να μάθουμε να ρέεουμε με τα εκάστοτε δεδομένα, ακόμα και εκείνα που δεν είναι θετικά.

Προστατεύουμε τον εαυτό μας προκειμένου να υποστεί τη λιγότερη δυνατή «ζημιά» και προσπαθούμε να βρούμε εναλλακτικές επιλογές και επόμενα βήματα.

Ο απογοητευμένος άνθρωπος σαφώς και θα είναι πιο «προσγειωμένος», πιο ρεαλιστής, πιο επιφυλακτικός.

Ωστόσο, η γνώση που αποκόμισε από όλα όσα του έχουν συμβεί, έχει διευρύνει και οξύνει την αντίληψή του, την παρατηρητικότητά του, τη διερευνητικότητά του απέναντι στους ανθρώπους και στις καταστάσεις.

Όλα αυτά αποτελούν πολύτιμα εργαλεία αυτοπροστασίας, ετοιμότητας και ώριμης διαχείρισης, χωρίς ακρότητες και πανικούς.

Η απογοήτευση διδάσκει τον άνθρωπο και του μαθαίνει κυρίως ότι και οι ανατροπές είναι μέρος της ζωής, χωρίς απαραίτητα να φταίει πάντα ο ίδιος και χωρίς να χρειάζεται να τα ρίχνει όλα στην «κακή του τύχη»...