Γιάννης Παπαβασιλείου: «Τη μείωση του ΦΠΑ στη Δωδεκάνησο θα τη διεκδικήσουμε δυναμικά»

Βαρβάρα Μπογδάνου

Σε όλα τα μεγάλα ζητήματα που αφορούν τον κλάδο και τον προορισμό μας, αναφέρεται ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου, Γιάννης Παπαβασιλείου, στη σημερινή συνέντευξή του στη «Ροδιακή», αναδεικνύοντας και την αναγκαιότητα να επανέλθει το καθεστώς τού μειωμένου ΦΠΑ στη Δωδεκάνησο, καθώς, όπως επισημαίνει, είναι καθοριστικό για την οικονομική ανάπτυξη του τόπου μας και θα αποτελέσει ένα σαφές μήνυμα υποστήριξης προς την τοπική και νησιωτική οικονομία και κοινωνία.

Σχολιάζει τις πρόσφατες εξαγγελίες της κυβέρνησης, δίνει ιδιαίτερο βάρος στη βραχυχρόνια μίσθωση και το τέλος ανθεκτικότητας, τοποθετείται σε θέματα όπως το μεταναστευτικό και το χωροταξικό για τον τουρισμό και φυσικά, κάνει αναφορά στη σεζόν που φεύγει αλλά και σε αυτήν που έρχεται.

Και όπως υπογραμμίζει «Εμείς, σαν Ένωση ξενοδόχων Ρόδου, με μια ιστορία 70 χρόνων, παλεύουμε και θα συνεχίσουμε να παλεύουμε για την ευημερία του Τουρισμού και κατ’ επέκταση, της τοπικής οικονομίας και της κοινωνίας μας, με οποιοδήποτε κόστος και όσο δυσάρεστοι κι αν γινόμαστε».

- Κε Παπαβασιλείου, βρισκόμαστε στον απόηχο των μέτρων που εξήγγειλε στη ΔΕΘ ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, και όπως διαπιστώνουμε, ο κλάδος σας έχει ήδη «δηλώσει» την απογοήτευσή του. Πώς θα χαρακτηρίζατε τις ανακοινώσεις που αφορούν τον Έλληνα ξενοδόχο;
Δυστυχώς, όπως έχουμε αναφέρει και στην αντίστοιχη ανακοίνωση που εκδώσαμε μετά την ομιλία του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ, ο κλάδος μας για άλλη μία φορά, αντιμετωπίστηκε με βραχυπρόθεσμα και εισπρακτικά μέτρα, χωρίς καμία αναπτυξιακή προοπτική, παρά τη διαχρονική και σημαντική συνεισφορά του στην ελληνική οικονομία.

Η κυβέρνηση ενδιαφέρεται για βραχυπρόθεσμες εισροές στα δημόσια ταμεία, αλλά μέσο και μακροπρόθεσμα ροκανίζουμε το κλαδί του Τουρισμού, πάνω στο οποίο στηρίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό η ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας και η συνοχή των τοπικών μας κοινωνιών.

Τα μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός, αναμένεται να επηρεάσουν αρνητικά την ανταγωνιστικότητα του Τουρισμού, καθώς αυξάνουν άμεσα το κόστος διαμονής του επισκέπτη και σαν αποτέλεσμα, επηρεάζουν αρνητικά όλη την τουριστική αλυσίδα, επιχειρήσεις και εργαζομένους.

Η Ένωση Ξενοδόχων Ρόδου, ως η μεγαλύτερη ένωση της Ελλάδας, επισημαίνει την ανάγκη ουσιαστικού διαλόγου με την πολιτεία και αντιμετώπισης του Τουρισμού με μια αναπτυξιακή και βιώσιμη οπτική.

Επιπλέον, η βραχυχρόνια μίσθωση παραμένει πρακτικά, χωρίς ρύθμιση, ειδικά για νησιωτικούς προορισμούς όπως η Ρόδος, δημιουργώντας κοινωνικά προβλήματα, στέγης, επιβαρύνσεις υποδομών, που επηρεάζουν αρνητικά την ποιότητα της ζωής των κατοίκων και των επισκεπτών και αθέμιτο ανταγωνισμό με τις τουριστικές επιχειρήσεις.

- Πολλοί υποστηρίζουν, ότι πλήττονται κυρίως τα μικρά ξενοδοχεία που αποτελούν το 80% του κλάδου στην Ελλάδα. Μάλιστα, ζητούν να ισχύσει αναλογικά με την τιμή του δωματίου το τέλος ανθεκτικότητας. Εσείς, τι λέτε;
Το θέμα με το τέλος της ανθεκτικότητας είναι ευρύτερο. Δεν είναι θέμα τιμής δωματίου αλλά το ότι επιβαρύνεται ο επισκέπτης με ένα ποσό, το οποίο θα μπορούσε κάλλιστα να διοχετευθεί στην αγορά και το οποίο αφαιρείται από τα διαθέσιμα χρήματά του.

Όπως έχουμε αναφέρει πολλές φορές, πώς θα μπορούσαμε να εξηγήσουμε σε έναν επισκέπτη, ότι η διαμονή του για δύο εβδομάδες θα του κοστίσει επιπλέον 225 ευρώ, που αποδίδονται στο κράτος, όταν άλλοι ανταγωνιστικοί προορισμοί δεν επιβάλλουν τέτοιες χρεώσεις; Όλα αυτά θίγουν την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών ξενοδοχείων και κατ’ επέκταση, του ελληνικού Τουρισμού.

Σε ένα περιβάλλον πληθωρισμού και ακρίβειας σε όλη την Ευρώπη, το να καλείται ο πελάτης του ελληνικού ξενοδοχείου να πληρώσει έως και 15 ευρώ περισσότερα για την κάθε διανυκτέρευσή του, επηρεάζει αρνητικά την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών ξενοδοχείων και κατ’ επέκταση του ελληνικού Τουρισμού, γεγονός που πολύ φοβάμαι, ότι σύντομα θα έχει επιπτώσεις. Ήδη, για το 2025, τα μηνύματα είναι πολλά και ανησυχητικά.

- Επειδή, λοιπόν, έγινε μεγάλη κουβέντα για το τέλος, τελικά, πόσα είναι κατά την εκτίμησή σας τα χρήματα που εισπράττονται; Ας μιλήσουμε για το 2023...
Καθώς στη Ρόδο είναι σημαντικός ο αριθμός των τετράστερων και των πεντάστερων ξενοδοχείων, με τις εκτιμήσεις που έχουν γίνει και με στοιχεία του 2023, η Ρόδος συνεισφέρει πάνω από 140 εκατομμύρια ευρώ. Το ποσό είναι πάρα πολύ μεγάλο, γι’ αυτό και ζητάμε να είναι ανταποδοτικό και να επιστρέφεται σε ένα μεγάλο ποσοστό στο νησί για έργα αναβάθμισης υποδομών και βιωσιμότητας.

Είναι άδικο αυτό, δηλαδή ένας τόπος που προσφέρει τόσα πολλά με μεγάλο κόπο και αγώνα όλων, επιχειρηματιών, κατοίκων και φορέων του νησιού, να μην επωφελείται και να μην λαμβάνει πίσω ένα ποσοστό του ποσού που προσφέρει στην ελληνική οικονομία.

- Ο ξενοδοχειακός κλάδος δηλώνει ότι «φοβάται» τη σεζόν του 2025, τονίζοντας ότι δεν θα είναι εύκολη χρονιά. Για ποιον λόγο;
Η οικονομική ύφεση που παρατηρείται στις ευρωπαϊκές χώρες, οι οποίες είναι οι κύριες χώρες προέλευσης των τουριστών στο νησί μας, συνεχίζεται και δεν δείχνει σημάδια άμεσης ανάκαμψης. Αυτό σημαίνει, ότι ο Ευρωπαίος δεν θα στερηθεί βέβαια τις διακοπές του στον αγαπημένο του προορισμό αλλά θα είναι πιο συγκρατημένος σε αυτά που θα ξοδέψει και θα μειώσει τη διάρκεια των διακοπών του, κάτι που ήδη το βλέπουμε να συμβαίνει.

Επιπλέον, σε αυτά πρέπει να προσθέσουμε και την επιβάρυνση του επισκέπτη, με τα αυξημένα τέλη ανθεκτικότητας και παρεπιδημούντων που αναφέραμε παραπάνω και που έχει σοβαρό αντίκτυπο στην ανταγωνιστικότητά μας και στο διαθέσιμο εισόδημα του πελάτη, το οποίο, πολύ φοβάμαι, ίσως αρχίζουμε να βλέπουμε από το 2025.

Τα στοιχεία, άλλωστε, έδειξαν ήδη τον Ιούλιο, μείωση των εσόδων και της μέσης κατά κεφαλήν δαπάνης, συγκριτικά με το 2023. Είναι φανερό, ότι η μείωση της κατά κεφαλήν δαπάνης επηρεάζεται άμεσα από το τέλος ανθεκτικότητας, καθώς αυτό μειώνει το διαθέσιμο εισόδημα του ταξιδιώτη.

Το ρίσκο, λοιπόν, που ανέλαβε η κυβέρνηση με τις επιβαρύνσεις που αποφάσισε είναι μεγάλο και δυστυχώς, τις συνέπειες θα τις βρούμε μπροστά μας.

- Ερχόμαστε στη σύγκρουση με τη βραχυχρόνια μίσθωση. Ο κλάδος είναι απογοητευμένος. Τι περιμένατε και τι πήρατε τελικά;
Η βραχυχρόνια μίσθωση είναι μια πραγματικότητα, είναι ένα προϊόν της τουριστικής αγοράς, στο οποίο βεβαίως δεν είμαστε αντίθετοι, αλλά αυτό το οποίο επισημαίνουμε συνεχώς είναι ότι η δραστηριότητα αυτή πρέπει να διέπεται από κανόνες, έτσι ώστε να μην λειτουργεί αθέμιτα απέναντι στον ξενοδοχειακό κλάδο, που λειτουργεί οργανωμένα με κανόνες και πλήθος επιβαρύνσεων και περιορισμών.

Κάποια μέτρα που πάρθηκαν, σαφώς δεν είναι αρκετά και οι περιορισμοί που εφαρμόστηκαν σε κάποιες περιοχές της Αθήνας θα έπρεπε να επεκταθούν στις νησιωτικές περιοχές, όπως η Ρόδος. Αντιλαμβάνομαι βέβαια, ότι για οποιαδήποτε κυβέρνηση είναι δύσκολο το θέμα της διαχείρισης της βραχυχρόνιας μίσθωσης λόγω του πολιτικού κόστους, το οποίο προφανώς εμπεριέχει, όμως τα στοιχεία είναι συγκλονιστικά μέσα στην πενταετία 2019 – 2023, καθώς οι κλίνες της βραχυχρόνιας μίσθωσης αυξήθηκαν κατά 100%, και οι κλίνες των ξενοδοχειακών μονάδων μόλις κατά 3,5%.

Εάν το φαινόμενο της βραχυχρόνιας μίσθωσης δεν μπει σε μια τάξη, σύντομα η επιβάρυνση των υποδομών από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της βραχυχρόνιας μίσθωσης και οι κοινωνικές επιπτώσεις με τα προβλήματα στέγασης θα είναι τέτοια, ώστε θα βρεθούμε αντιμέτωποι με φαινόμενα όπως αυτά που παρακολουθήσαμε σε άλλες ευρωπαϊκές περιοχές, όπου κάτοικοι διαδηλώνουν εναντίον του Τουρισμού.

- Κε πρόεδρε, με την ευκαιρία, να σας ρωτήσουμε τι γίνεται με το αίτημα της ΕΞΡ προς την κυβέρνηση για τη μείωση του ΦΠΑ στην περιοχή μας.
Το αίτημα αυτό, είναι κορυφαία μας επιδίωξη και σ’ αυτό έχουν συστρατευθεί όλοι, φορείς, επιχειρήσεις και η κοινωνία του νησιού μας. Θέλω να επισημάνω, ότι το αίτημα αυτό είναι πιο επίκαιρο από ποτέ γιατί σήμερα πλέον, οι αυξημένοι φόροι, τα τέλη και κυρίως το κόστος μεταφοράς εμπορευμάτων και επισκεπτών σε σχέση με Κρήτη, Μύκονο, Κέρκυρα, Χαλκιδική και τουρκικά παράλια, έχουν επιβαρύνει σε μεγάλο βαθμό την ανταγωνιστικότητα του τουριστικού μας προϊόντος, έχοντας ουσιαστικά εκμηδενίσει τα περιθώρια αύξησης τιμών στα ξενοδοχεία.

Με δεδομένο λοιπόν αυτό, η επαναφορά του μειωμένου καθεστώτος ΦΠΑ στη Δωδεκάνησο είναι αναγκαία για την οικονομική ανάπτυξη και ένα σαφές μήνυμα υποστήριξης προς την τοπική και νησιωτική οικονομία και κοινωνία.

Τη μείωση του ΦΠΑ στη Δωδεκάνησο θα τη διεκδικήσουμε δυναμικά. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός, στην εκδήλωση του ΞΕΕ την άνοιξη στη Ρόδο, όπου του παραδόθηκε το αίτημά μας, δεσμεύθηκε, ότι από τον Ιανουάριο του 2025 θα προχωρήσει σε κάποιες ενέργειες.

Εμείς, ως Ένωση Ξενοδόχων Ρόδου, θα δραστηριοποιήσουμε τους τοπικούς βουλευτές μας και άλλους φορείς και θα πιέσουμε προς αυτή την κατεύθυνση συντονισμένα. Πρέπει να γίνει κατανοητό στην κεντρική κυβέρνηση, ότι η μείωση του ΦΠΑ στη Δωδεκάνησο αποτελεί μια δίκαιη κίνηση, που αντισταθμίζει τα μειονεκτήματα της νησιωτικότητας και της γεωγραφικής μας θέσης στην παραμεθόριο.

- Σε ό,τι αφορά το χωροταξικό για τον τουρισμό, πώς είδατε τις θέσεις του περιφερειακού συμβουλίου που συζήτησε το θέμα; Σας ικανοποιούν;
Η Ένωσή μας είναι ο πρώτος φορέας που, ανταποκρινόμενος στη σχετική πρόσκληση, κατέθεσε μια ολοκληρωμένη και τεκμηριωμένη πρόταση για τον τοπικό πολεοδομικό σχεδιασμό της Ρόδου, την οποία μάλιστα, έχουμε δημοσιοποιήσει και έχουμε αναρτήσει στην ιστοσελίδα μας γιατί πραγματικά έχει γίνει μια εξαιρετική προσπάθεια, αξιοποιώντας την τεχνογνωσία και την εμπειρία μελών και στελεχών της ένωσής μας.
Θα έλεγα, ότι σε γενικές γραμμές, το προτεινόμενο ΤΠΣΧ, διακρίνεται από ισορροπημένη προσέγγιση προώθησης των επενδύσεων σε περιβάλλον αειφορίας και κοινωνικής ευημερίας.

Εμείς, στην πρότασή μας δίνουμε ιδιαίτερο βάρος στην επιβάρυνση υποδομών από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της βραχυχρόνιας μίσθωσης και προτείνουμε, ο αριθμός των νέων κλινών να καθορίζεται ως συγκεκριμένο ποσοστό των κλινών των τουριστικών καταλυμάτων, ανάλογα με τις ιδιομορφίες και δυνατότητες κάθε δημοτικής ενότητας. Είναι δεδομένο, ότι η ανάπτυξη σε ξενοδοχειακές κλίνες είναι ελεγχόμενη ήδη, από νόμους και προϋποθέσεις, που εξασφαλίζουν την ομαλή και ελεγχόμενη ανάπτυξη του τουριστικού μας προϊόντος.

Επιπρόσθετα, επισημαίνουμε, ότι πρέπει να θεσπιστούν Περιβαλλοντικές Δεσμεύσεις και προδιαγραφές, τουλάχιστον για τις εκτός σχεδίου ανεξέλεγκτες αναπτύξεις.

- Στο μεταναστευτικό – προσφυγικό ζήτημα, ποια είναι η θέση της ΕΞΡ;
Είναι πραγματικά μια δύσκολα διαχειρίσιμη κατάσταση, καθώς υπάρχει και το ανθρωπιστικό μέρος αλλά συμφωνούμε με τη θέση του δήμου και της περιφέρειας ότι δεν είναι δυνατόν σε ένα νησί σαν τη Ρόδο, ναυαρχίδα του Τουρισμού, να υπάρχουν μόνιμες δομές μεταναστών.

Είναι μονόδρομος η επιτάχυνση των διαδικασιών για τη μεταφορά τους στα κέντρα υποδοχής και ταυτοποίησης της Κω, της Λέρου και της Μαλακάσας, προκειμένου να αφεθούν ελεύθεροι για να συνεχίσουν το ταξίδι τους προς άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Φαινόμενα όπως αυτά των μεταναστών, με οικογένειες και μικρά παιδιά στο κέντρο και στα πάρκα της πόλης είναι απαράδεκτα για μία ευρωπαϊκή σύγχρονη πόλη, που επιπλέον είναι ένα από τα κορυφαία τουριστικά θέρετρα της Μεσογείου. Ίσως, μια μίνι προσωρινή δομή να βοηθήσει, γιατί με αυτό που γίνεται σήμερα στη Μέση Ανατολή είναι βέβαιο ότι οι ροές θα υπερδιπλασιαστούν και είναι υποχρέωση όλων να προβλέψουν, να οργανώσουν και να είναι έτοιμοι να δράσουν, όταν το πρόβλημα θα παρουσιαστεί.

- Και τέλος, κε Παπαβασιλείου, να μιλήσουμε για τη σεζόν που πάει καλά, τουλάχιστον όπως δείχνουν οι αριθμοί. Εσείς, πώς θα χαρακτηρίζατε το 2024;
Από την αρχή διαφαινόταν μία πολύ καλή σεζόν, ήδη από τον Μάρτιο είχαμε μια πολύ καλή εικόνα στις τουριστικές εκθέσεις. Η σεζόν ξεκίνησε νωρίς και επιπλέον φέτος, είχαμε έναν γεμάτο Αύγουστο, πολύ καλύτερο από τον περσινό που είχαμε τα αποτελέσματα των πυρκαγιών.

Οι αφίξεις, λοιπόν, ήταν πράγματι αρκετά αυξημένες, αν μιλήσουμε όμως για τα έσοδα. Τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά. Ήδη, τον Ιούλιο του 2024 παρατηρήθηκε για πρώτη φορά, μείωση των εσόδων και της κατά κεφαλήν δαπάνης των επισκεπτών, σε σχέση με το 2023.

Δυστυχώς, όπως ανέφερα και παραπάνω, τη δυναμική της φετινής χρονιάς αντί να την κεφαλαιοποιήσουμε με βελτίωση υποδομών και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς μας, καταφέραμε με τις επιβαρύνσεις, τα φοροεισπρακτικά μέτρα και την ανεξέλεγκτη βραχυχρόνια μίσθωση να επιβαρύνουμε το τουριστικό μας προϊόν και την ελκυστικότητα των προορισμών μας.

Κλείνοντας, θα ήθελα να επισημάνω, ότι είναι υψηλό το ρίσκο να επιβαρύνεις διαρκώς το τουριστικό προϊόν σου, ροκανίζοντας έτσι την ανταγωνιστικότητά του και μάλιστα, σε μια συγκυρία, που έχουν αρχίσει ήδη να διαφαίνονται σημάδια κόπωσης και οι ανταγωνιστές μας καραδοκούν.