Μανώλης Σαββής: Κατά παρέκκλιση να οδεύσουμε στον ορθολογισμό!

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο
Μανώλης Σαββής
πρ. δήμαρχος Νότιας Ρόδου

Παρακολουθούμε τον τελευταίο καιρό ανησυχία για τις προϋποθέσεις στην εκτός σχεδίου δόμηση, την τεράστια αύξηση των ενοικίων, την έλλειψη κατοικιών για μίσθωση, την ενίσχυση νέων ζευγαριών για απόκτηση κατοικίας που δεν βρίσκουν κλπ.

Η ολοένα και αυξανόμενη μάλιστα χρήση ακινήτων ως Airbnb επιδείνωσε το πρόβλημα.

Το να έχει η κάθε οικογένεια το κεραμίδι της αποτέλεσε για πολλά χρόνια «το μότο» κάθε νοικοκυριού και ατμομηχανή της οικονομικής δραστηριότητας.

Η Ελλάδα έχει το μεγαλύτερο ποσοστό ιδιοκατοίκησης στη Ευρώπη.

Γιατί όμως παρουσιάζονται όλα τα παραπάνω;

Δεν είναι δύσκολο να διαπιστώσει κανείς τη διαχρονική και αρνητική παρουσία του βαθέως Κράτους, που αρχίζει πλέον να μας απεικονίζεται με καταστροφές και ανθρώπινες απώλειες.

Το κυνήγι του κέρδους χωρίς φραγμούς και έλεγχο βρίσκει σύμμαχο το βαθύ Κράτος και τις αδυναμίες του...

Η εκτός σχεδίου δόμηση στη χώρα μας (πρωτοτυπούμε και εδώ) θεσμοθετήθηκε μετά τη Mικρασιατική καταστροφή του 1922 και την ανάγκη στέγασης των προσφυγών ως προσωρινό μέτρο με ισχύ μέχρι σήμερα!

Αυτονόητη συνέπεια της εκατονταετούς προσωρινότητας ήταν και είναι η δημιουργία νέων αξιών στα ακίνητα, εφαρμογή της για άλλες πιο προσοδοφόρες χρήσεις, και νέα διανομή πλούτου σε κατόχους κυρίως στις παράκτιες περιοχές.

Έγινε στοιχείο έκφρασης νεοπλουτισμού και κοινωνικού status, αλλοιώθηκε η αρχιτεκτονική μας κληρονομιά και διοχετεύτηκαν σημαντικοί δημόσιοι πόροι για υποδομές κάλυψης μεμονωμένων αναγκών σε βάρος των οικισμών και των κατοίκων τους...

Τα τελευταία χρόνια μάλιστα το Συμβούλιο της Επικρατείας αντιλαμβανόμενο την ανορθολογική παρουσία της εκτός σχεδίου δόμησης επέβαλε πολύ αυστηρές διατάξεις στην εφαρμογή της δημιουργώντας αναστάτωση και θα έλεγα αδικίες όσον αφορά την εφαρμογή τους, όπου οι θεσμοθετημένες υπηρεσίες (κατά τόπους πολεοδομίες) τις εφάρμοζαν κατά το δοκούν και με διαφορετικές ερμηνείες, το παράδειγμα της Μυκόνου χαρακτηριστικό, και όχι μόνο!

«Στις εκτός σχεδίου περιοχές η δόμηση μόνο κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται, δυνάμενη και να απαγορεύεται εν όλω ή εν μέρει ή να επιτρέπεται υπό ιδιαιτέρως αυστηρούς όρους και περιορισμούς, προσαρμοσμένους στην ιδιαίτερη φύση κάθε περιοχής.

Οι όροι αυτοί δεν επιτρέπεται να είναι ευνοϊκότεροι από τους ισχύοντες στις εντός σχεδίου περιοχές». Και αυτό, γιατί από το Σύνταγμα οι εκτός σχεδίου περιοχές «δεν έχουν ως προορισμό, κατ’ αρχήν, τη δόμηση ή την τουριστική εκμετάλλευση, αλλά τη γεωργική, κτηνοτροφική και δασοπονική εκμετάλλευση και την αναψυχή του κοινού». (απόφαση ΣτΕ)

Κράτος βέβαια δεν είναι μόνο η κεντρική Διοίκηση- Κυβέρνηση, αλλά και άλλες δομές, όπως περιφέρειες, δήμοι, οργανισμοί κλπ.

Το χωροταξικό σχέδιο της χώρας είναι ανύπαρκτο, με σημειακές παρεμβάσεις μόνο για να διευκολύνουμε έργα, δημόσια ή ιδιωτικά.

Ο πολεοδομικός σχεδιασμός που οφείλει να είναι στην πρώτη προτεραιότητα κάθε αναπτυξιακής προσπάθειας παραμένει η μεγαλύτερη πληγή...

Ακόμα και σε ένα χωριό, η προσπάθεια να ολοκληρωθεί ξεπερνά τα 30-40 χρόνια, μέσα σε έναν κυκεώνα μελετών, εγκρίσεων κλπ.

Αντί να βελτιώσουμε τις παραπάνω προϋποθέσεις, με διάφορα νομικά τερτίπια, αλληλεπικαλύψεις αρμοδιοτήτων κ.λπ., συνεχίζουμε τη στρεβλή πορεία των αναγκών στη δόμηση.

Ιδιαίτερα στο νησί μας και λόγω αυξημένης ζήτησης και προσδοκίας κέρδους, έγινε κανονικότητα με πολλές αρνητικές συνέπειες ακόμη και στην αναπτυξιακή του προοπτική.

Ειδικότερα, στον τόπο μας η δυνατότητα απόκτησης γης με τη μορφή της χρησικτησίας και του ιταλικού Κτηματολογίου, που οφείλουμε να δεχθούμε ότι ωφέλησε στη δίκαιη απόκτηση ιδιοκτησίας, έγινε όμως και εργαλείο παραβιάζοντας τη λογική της σχετικής νομοθεσίας, με αρνητικές συνέπειες.

Στον πολιτικό διάλογο απούσα η προαναφερόμενη παθογένεια και οι προτάσεις εξάλειψής της.

Η προσπάθεια διάφορων ομάδων να δημιουργήσουν οργανωμένη και λειτουργική δόμηση για κατοικία με τη μορφή οικοδομικών συνεταιρισμών, Οικιστικών ΑΕ, Ομάδων που έχουν συνδετικό κρίκο το επάγγελμα, την καταγωγή ή κοινά ενδιαφέροντα, βρήκε ισχυρό αντίπαλο το ίδιο το κράτος σε όλο του το εύρος.

Οι περισσότεροι δημιουργήθηκαν τις δεκαετίες ‘60-’70-’80, όταν η αναζήτηση στέγης και οικονομικών επενδύσεων ήταν πρώτη προτεραιότητα.

Οι περισσότεροι από αυτούς τελικά δεν μπόρεσαν να δουν την προσπάθειά τους να υλοποιείται.

Πόσοι μπόρεσαν και μετά από πόσα χρόνια;

Στην καλύτερη περίπτωση τα εγγόνια του αρχικού συνεταιριστή, όταν μάλιστα το κόστος των υποδομών καλύπτεται από τους ιδίους και όχι από δημοσίους πόρους!

Όσο για τη λογική και αναγκαία επέκταση σχεδίων οικισμών που θα πρόσθετε σημαντικά στη δόμηση, στην προσφορά κατοικιών και λογικό κόστος, καρκινοβατούν για δεκαετίες...

Από τη δεκαετία του ‘90 μάλιστα προστέθηκε στη νομοθεσία η ιδιωτική πολεοδόμηση και η θεσμοθέτηση των περιοχών ΠΕΡΠΟ, όπου κυρίως λόγω έλλειψης χωροταξικού σχεδιασμού δεν υλοποιείται μέχρι σήμερα! (Στη γειτονική Τουρκία υλοποιείται σε μεγάλη έκταση!)

Θα ήταν χρήσιμο να μας ενημερώσει ο δήμος για το πλήθος των καλοπληρωμένων μελετών σε θέματα χωροταξίας και πολεοδόμησης που έμειναν στα συρτάρια είτε με δική του ευθύνη είτε των άλλων φορέων που εμπλέκονται και είναι αρκετοί!

Θα προχωρήσει στην καταγραφή των κοινοχρήστων οδών που θα περιορίσει την άναρχη δόμηση;

Η ενασχόλησή μου στο χώρο της Τ.Α μου δίνει τη δυνατότητα να επιβεβαιώσω ότι και πάρα πολλές υπάρχουν... και τα λεφτά πάρα πολλά χωρίς καμία ωφέλεια στην πράξη!

Πρέπει, λοιπόν, να μιλήσουμε, να δράσουμε, να εφαρμόσουμε πολιτικές υπέρ των πολλών και των αναγκών τους.

Η συγκυρία των εκλογών τόσο των βουλευτικών όσο και των αυτοδιοικητικών οφείλει να συμπεριλάβει στην ατζέντα της ουσιαστικές προτάσεις προς τον ορθολογισμό πέραν των φωτογραφιών... και ανέξοδων βερμπαλιστικών δηλώσεων προ... των εκλογών!

ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ ΜΕ ΑΝΑΤΑΣΗ ΠΑΝΤΟΥ ΝΑ ΕΠΙΔΙΩΞΟΥΜΕ