Ολοκληρωμένο Σχέδιο Μείωσης Εκπομπών εκπονεί ο δήμος Ρόδου

Rodiaki NewsRoom

Καταγράφεται το ενεργειακό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα του δήμου – Προτείνονται λύσεις αντιμετώπισης

Σε μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες των τελευταίων ετών για την προστασία του περιβάλλοντος και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής προχωρά ο δήμος Ρόδου, μέσω της κατάρτισης του Δημοτικού Σχεδίου Μείωσης Εκπομπών (ΔηΣΜΕ), όπως ορίζει ο Εθνικός Κλιματικός Νόμος.

Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο στρατηγικό σχέδιο που αποτυπώνει το ενεργειακό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα του δήμου, ενώ παράλληλα θέτει συγκεκριμένες δράσεις και στόχους για τη σημαντική μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα τα επόμενα χρόνια. Το σχέδιο έρχεται για έγκριση στη συνεδρίαση της Δημοτικής Επιτροπής την ερχόμενη Τρίτη 14 Ιουλίου 2026.

Το σχέδιο αποτελεί υποχρέωση όλων των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, με στόχο τη συμβολή τους στην επίτευξη της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050. Καταγράφει αναλυτικά τις ενεργειακές καταναλώσεις των δημοτικών κτιρίων, των σχολείων, των αθλητικών εγκαταστάσεων, του δημοτικού φωτισμού, των εγκαταστάσεων ύδρευσης και αποχέτευσης, καθώς και του στόλου των δημοτικών οχημάτων.

Παράλληλα, εξετάζονται οι εκπομπές που προκύπτουν από τη διαχείριση των απορριμμάτων και των λυμάτων, ώστε να αποτυπωθεί με ακρίβεια το συνολικό ανθρακικό αποτύπωμα του δήμου Ρόδου.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις καταναλώσεις ηλεκτρικής ενέργειας, οι οποίες αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες εκπομπών. Τα στοιχεία δείχνουν ότι τα δημοτικά κτίρια και οι εγκαταστάσεις παρουσιάζουν ιδιαίτερα υψηλές ενεργειακές απαιτήσεις, ενώ σημαντικό ποσοστό της συνολικής κατανάλωσης αφορά τον δημοτικό φωτισμό. Η συνεχής παρακολούθηση των καταναλώσεων αναμένεται να επιτρέψει στον δήμο να σχεδιάσει πιο στοχευμένες παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας.

Παράλληλα, αξιολογούνται οι καταναλώσεις καυσίμων των δημοτικών οχημάτων και των μηχανημάτων έργου, με στόχο τη σταδιακή αντικατάστασή τους από οχήματα χαμηλών ή μηδενικών εκπομπών, σύμφωνα με τις προβλέψεις της εθνικής νομοθεσίας. Η μετάβαση αυτή αναμένεται να συμβάλει σημαντικά στη μείωση των εκπομπών, αλλά και του λειτουργικού κόστους του δήμου.

Σημαντικό κεφάλαιο του σχεδίου αποτελεί και η διαχείριση των αποβλήτων. Οι δύο Χώροι Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων της Ρόδου, το Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών και οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων καταγράφονται αναλυτικά, καθώς αποτελούν κρίσιμες υποδομές για την περιβαλλοντική διαχείριση του νησιού.

Τα στοιχεία αυτά αξιοποιούνται για τον υπολογισμό των εκπομπών και τον σχεδιασμό νέων δράσεων που θα ενισχύσουν την ανακύκλωση, θα περιορίσουν την ταφή απορριμμάτων και θα βελτιώσουν τη συνολική περιβαλλοντική επίδοση του δήμου.

Το σχέδιο δεν περιορίζεται στην καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης. Περιλαμβάνει ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα παρεμβάσεων, όπως ενεργειακές αναβαθμίσεις δημοτικών κτιρίων, αντικατάσταση του δημοτικού φωτισμού με σύγχρονα φωτιστικά τεχνολογίας LED, εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων, ενίσχυση της ηλεκτροκίνησης, αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και συστηματική παρακολούθηση των περιβαλλοντικών δεικτών.

Πιο αναλυτικά:

Το ΔηΣΜΕ του δήμου Ρόδου θα εκπονηθεί σε τρεις φάσεις:

• Φάση 1: Απογραφή ενεργειακών καταναλώσεων.
• Φάση 2: Υπολογισμός και απογραφή ανθρακικού αποτυπώματος.
• Φάση 3: Διερεύνηση, ιεράρχηση και καταγραφή μέτρων μετριασμού της κλιματικής αλλαγής.

Η Φάση 1: Απογραφή ενεργειακών καταναλώσεων αποτελεί το πρώτο στάδιο εκπόνησης του ΔηΣΜΕ του δήμου Ρόδου. Κατά το πρώτο στάδιο πραγματοποιήθηκε συλλογή των απαραίτητων δεδομένων, σε συνεργασία με τα αρμόδια τμήματα του δήμου, ώστε να γίνει αποτύπωση και αξιολόγηση των ενεργειακών καταναλώσεων:

• των κτιρίων και εγκαταστάσεων αρμοδιότητας του Δήμου (συμπεριλαμβανομένων των εγκαταστάσεων ύδρευσης και αποχέτευσης),
• του φωτισμού δημοτικών οδών και κοινόχρηστων χώρων,
• του δημοτικού στόλου οχημάτων.

Κατά τη Φάση 2: Υπολογισμός και απογραφή ανθρακικού αποτυπώματος εφαρμόστηκε ολοκληρωμένη μεθοδολογία υπολογισμού του ανθρακικού αποτυπώματος, σύμφωνα με το ISO 14064-1:2018.

Λαμβάνοντας υπόψη τη συλλογή, επεξεργασία και ανάλυση δεδομένων που αφορούν τις δραστηριότητες που υπάγονται στην αρμοδιότητα του δήμου κατά το έτος 2019, έγιναν οι παρακάτω ενέργειες:

• Αναγνώριση και ανάλυση των δραστηριοτήτων του δήμου.
• Προσδιορισμός του πεδίου εφαρμογής (γεωγραφικά και λειτουργικά όρια).
• Ταξινόμηση των πηγών εκπομπών σε άμεσες και έμμεσες του πεδίου εφαρμογής 1 και πεδίου εφαρμογής 2, όπως ορίζει το άρθρο 16 του νέου κλιματικού νόμου-πλαισίου, και επιλογή των κατάλληλων συντελεστών εκπομπών.

Στη Φάση 3: Διερεύνηση, ιεράρχηση και καταγραφή μέτρων μετριασμού της κλιματικής αλλαγής προσδιορίστηκαν τα κατάλληλα μέτρα, ώστε να επιτευχθούν οι προβλεπόμενοι στόχοι.

Σε συνεργασία με τα αρμόδια τμήματα και λαμβάνοντας υπόψη:

• τις δράσεις που περιλαμβάνονται στο επιχειρησιακό και τεχνικό πρόγραμμα του δήμου,
• την απαγόρευση παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα από το 2028, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 του Ν. 4936/2022,
• την αύξηση των σημείων στάθμευσης και επαναφόρτισης, σύμφωνα με το άρθρο 14 του Ν. 4936/2022,
• την προμήθεια οχημάτων ή υπηρεσιών που περιλαμβάνουν χρήση στόλου οχημάτων, από τα οποία θα πρέπει τουλάχιστον πέντε τοις εκατό (5%) να αφορούν αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα ή υβριδικά ηλεκτρικά οχήματα εξωτερικής φόρτισης, με εκπομπές ρύπων έως 50 gr CO₂/km, σύμφωνα με το άρθρο 15 του Ν. 4936/2022,
• τις απαιτήσεις για τη μείωση των εκπομπών στα κτίρια του άρθρου 17 του Ν. 4936/2022, που αφορούν:
  • την απαγόρευση εγκατάστασης καυστήρων ορυκτών καυσίμων από 1η Ιανουαρίου 2025,
  • την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας στην ανέγερση νέων κτιρίων άνω των 500 τ.μ. από 1η Ιανουαρίου 2023,
  • τον υπολογισμό του Ανθρακικού Αποτυπώματος των κτιρίων κατά ISO 14064-1:2018, πεδίου εφαρμογής 1 και 2, ως μέρος των Σχεδίων Ενεργειακής Απόδοσης από 1η Ιανουαρίου 2023,
  • το δικαίωμα συμμετοχής σε χρηματοδοτήσεις για την ενεργειακή αναβάθμιση δημοσίων κτιρίων τόσο του φορέα στον οποίο ανήκει το κτίριο όσο και του φορέα που έχει νομίμως τη χρήση του κτιρίου,
  • τη συμπερίληψη απορροφήσεων για τον υπολογισμό του στόχου, σύμφωνα με το άρθρο 16 του Ν. 4936/2022.

Προτείνεται ένας κατάλογος δράσεων μείωσης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και, σε συνεργασία με τα αρμόδια στελέχη του δήμου Ρόδου, θα καθοριστούν και θα συμφωνηθούν τα κατάλληλα μέτρα μείωσης εκπομπών.

Στη συνέχεια θα πραγματοποιηθεί επεξεργασία, ανάλυση και ιεράρχηση των παραπάνω στοιχείων, με σκοπό την κατάρτιση του τελικού καταλόγου μέτρων μείωσης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.