Ρόδος: Σε κατάσταση ειδικής κινητοποίησης λόγω επαπειλούμενου κινδύνου κηρύχθηκε ο Βιολογικός Επεξεργασίας Λυμάτων στο Βόδι

Rodiaki NewsRoom

Την ανάγκη κήρυξης της Εγκατάστασης Επεξεργασίας Λυμάτων (ΕΕΛ) Βόδι σε Κατάσταση Ειδικής Κινητοποίησης λόγω επαπειλούμενου κινδύνου αποφάσισε μετά από μαραθώνια συνεδρίασή της η ΔΕΥΑΡ.

Στην απόφαση που δημοσιεύθηκε στο Διαύγεια, αναφέρεται σχετικά ότι ο αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής, κ. Κ. Παπαμιχαήλ, έθεσε υπόψη του Δ.Σ. το υπ’ αριθμ. πρωτ. 37/2025 έγγραφο του Διευθυντή Αποχέτευσης κ. Σ. Μάτση, με θέμα «ΚΗΡΥΞΗ ΣΕ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΕΛ ΒΟΔΙ» στο οποίο επισημαίνονται οι διατάξεις που αφορούν την ενεργοποίηση της σχετικής διαδικασίας λόγω επαπειλούμενου κινδύνου ή προειδοποίησης για εκδήλωση αυξημένης διακινδύνευσης συμβάντων φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών, καθώς επίσης και της σχετικής απόφασης του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας που δύναται να κηρύσσει τις επαπειλούμενες περιοχές σε Κατάσταση Ειδικής Κινητοποίησης Πολιτικής Προστασίας όπου λαμβάνονται ειδικά μέτρα ορισμένης χρονικής διάρκειας, αντίστοιχα με εκείνα της κήρυξης μιας περιοχής σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης Πολιτικής Προστασίας.

Η αναγκαιότητα της ως άνω πρόβλεψης είναι προφανής, καθώς επιτυγχάνει την πρόληψη των συνεπειών μιας καταστροφής μέσω ανάληψης δαπανών για την πραγματοποίηση έργων, εργασιών και προμηθειών κατεπείγοντος χαρακτήρα με συντμημένες χρονικά διαδικασίας, που εκφεύγουν χρόνιων γραφειοκρατικών αγκυλώσεων.» (από την αιτιολογική έκθεση του ν. 4662/2020. 1. Περιγραφή γεγονότων – Κακοκαιρία Byron 5 & 6 αλλά και 22 Δεκεμβρίου 2025 Η Εγκατάσταση Επεξεργασίας Λυμάτων Ρόδου (ΕΕΛ Ρόδου) αποτελεί την εγκατάσταση που επεξεργάζεται αστικά λύματα 120.000 ισοδυνάμων κατοίκων των Δήμων Ροδίων, Ιαλυσού και Καλλιθέας καθώς και τα βοθρολύματα συνόλου της Νήσου Ρόδου.

Κατά το χρονικό διάστημα 5 & 6 Δεκεμβρίου αλλά και 22 και 23 Δεκεμβρίου 2025, η περιοχή της Ρόδου επλήγη από την κακοκαιρία με ιδιαίτερα έντονες, εκτεταμένες και σπάνιας έντασης βροχοπτώσεις σε ολόκληρο το νησί. Ως αποτέλεσμα αυτού καιρικού φαινομένου, σημειώθηκε αιφνίδια και σημαντική αύξηση των εισερχόμενων παροχών λυμάτων στην Εγκατάσταση Επεξεργασίας Λυμάτων (ΕΕΛ) Ρόδου μέσω του αποχετευτικού δικτύου, καθώς και παρασύρθηκε μεγάλος όγκος φερτών υλικών.

Η κατάσταση αυτή είχε ως συνέπεια τη φραγή του υποθαλάσσιου αγωγού διάθεσης και του φρεατίου φόρτισης του, λόγω της απότομης εισροής υδάτων και της συσσώρευσης στερεών και φερτών υλικών (άμμος, υφάσματα, πλαστικά και λοιπά απορρίμματα), με αποτέλεσμα την υπερχείλιση του φρεατίου. Η παρατηρούμενη στάθμη του νερού στο φρεάτιο καταδεικνύει το μέγεθος, την ένταση και τον εξαιρετικό χαρακτήρα του φαινομένου, καθώς και τη σοβαρότητα της προκληθείσας βλάβης.

2. Ενέργειες για την αποκατάσταση της βλάβης Άμεσα μετά την εκδήλωση του φαινομένου, η ΔΕΥΑ Ρόδου, σε συνεργασία με την ανάδοχο εταιρεία του έργου αναβάθμισης – αντικατάστασης του Η/Μ εξοπλισμού της ΕΕΛ, προέβη σε συνεχείς και εντατικές ενέργειες για την αντιμετώπιση της κατάστασης.

Συγκεκριμένα, πραγματοποιήθηκαν εργασίες καθαρισμού του φρεατίου φόρτισης του αγωγού εξόδου της ΕΕΛ με τη χρήση χωματουργικών μηχανημάτων, αποφρακτικών οχημάτων, βυτιοφόρων και αντλιών, με στόχο την απομάκρυνση των συσσωρευμένων υλικών και την αποκατάσταση της ομαλής ροής, ώστε να αποφευχθούν περαιτέρω δυσμενείς επιπτώσεις.

Ωστόσο, λόγω του γεγονότος ότι: η ροή των λυμάτων προς την ΕΕΛ είναι συνεχής και αδιάλειπτη, και • δεν υφίσταται εναλλακτικός αγωγός παράκαμψης για την εκτροπή των λυμάτων, οι εργασίες απόφραξης του φρεατίου εξόδου της ΕΕΛ καθίστανται ιδιαίτερα δυσχερείς, με αποτέλεσμα έως και σήμερα να μην έχει καταστεί δυνατός ο εντοπισμός του σημείου και η έκταση της έμφραξης και ακολούθως η αποκατάστασή του προβλήματος. Κατά συνέπεια, τα λύματα υπερχειλίζουν από το φρεάτιο φόρτισης και οδηγούνται απευθείας στη θάλασσα.

Ενέργειες Αναδόχου – Διαπίστωση μη υπαιτιότητας

Η ανάδοχος εταιρεία του έργου προέβη άμεσα και χωρίς καμία καθυστέρηση, από την πρώτη στιγμή εκδήλωσης του ακραίου καιρικού φαινομένου, σε όλες τις τεχνικά εφικτές και πρόσφορες ενέργειες για την αντιμετώπιση των συνεπειών του, διαθέτοντας το απαιτούμενο προσωπικό, εξοπλισμό και μέσα. Οι ανωτέρω ενέργειες πραγματοποιήθηκαν σε συνεργασία και κατόπιν συνεννόησης με τη ΔΕΥΑ Ρόδου, σύμφωνα με τις ισχύουσες τεχνικές προδιαγραφές, τους όρους της σύμβασης και τις οδηγίες της Υπηρεσίας. Επισημαίνεται ότι η ΔΕΥΑΡ όσο και η ανάδοχος εταιρεία συνέχισε να λαμβάνει όλα τα πρόσφορα και τεχνικά εφικτά μέτρα καθ’ όλη τη διάρκεια των ανωτέρω συνεχιζόμενων καιρικών φαινομένων, παρά το γεγονός ότι οι συνθήκες αυτές υπερέβαιναν τις δυνατότητες συνήθους τεχνικής αντιμετώπισης. Διαπιστώνεται ότι οι προκληθείσες βλάβες, καθώς και η αδυναμία άμεσης αποκατάστασής τους, δεν οφείλονται σε υπαιτιότητα, πλημμελή εκτέλεση εργασιών, κατασκευαστικό σφάλμα ή παράλειψη της αναδόχου εταιρείας, αλλά σε ακραίο, απρόβλεπτο και μη δυνάμενο να αποτραπεί φυσικό φαινόμενο, το οποίο εμπίπτει πλήρως στην έννοια της ανωτέρας βίας.

Διαπίστωση ανωτέρας βίας Η ανάδοχος εταιρεία, σύμφωνα με τις προβλέψεις του άρθρου 157 παρ. 4 του Ν. 4412/2016, υπέβαλε δήλωση βλαβών στο έργο, οι οποίες προκλήθηκαν από γεγονότα ανωτέρας βίας.

Παράλληλα, η ΔΕΥΑ Ρόδου συνέταξε Έκθεση Διαπίστωσης Βλαβών στο έργο λόγω ανωτέρας βίας, από την οποία προκύπτει ότι τα ανωτέρω γεγονότα δεν μπορούσαν να προβλεφθούν ούτε να αποτραπούν με μέτρα συνήθους επιμέλειας.

Κατόπιν των ανωτέρω, κρίνεται απαραίτητη η λήψη απόφασης από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΔΕΥΑ Ρόδου για την έγκριση της ανάγκης Κήρυξης σε Κατάσταση Ειδικής Κινητοποίησης της Εγκατάστασης Επεξεργασίας Λυμάτων Βόδι και την διαβίβασή της στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας του Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, προκειμένου να εκδοθούν οι απαραίτητες αποφάσεις και να ενεργοποιηθούν από το νόμο μέτρα και διαδικασίες.»