Η διδυμοποίηση και ο ιστορικός σύνδεσμος Ρόδου-Roses. Αποικία των Λινδίων ήταν η αρχαία ισπανική πόλη Ρόδη (Roses)

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο Κυριάκος Ι. Φίνας

Τον Ιούλιο του 1997, αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον Δήμαρχο της Ρόδη (Roses) ήρθε στη Ρόδο, όπου κι εδώ πραγματοποιήθηκαν λόγοι και κατά τρόπον επίσημο και πανηγυρικό δόθηκε η αρμόζουσα έμφαση στη διδυμοποίηση των δύο πόλεων. Είναι, δε, γνωστό ότι η διδυμοποίηση αυτή έχει ως βασική δικαιολογία το γεγονός ότι η αρχαία Ρόδη, η τωρινή Roses της περιοχής Καταλονίας, βορειοανατολικά της Ισπανίας, είναι αρχαία αποικία των Ροδίων.

Τη ροδίτικη καταγωγή τους έχουν ενστερνιστεί απόλυτα οι κάτοικοι της Roses. Απόδειξη τούτου είναι ότι η κεντρική λεωφόρος της παραθαλάσσιας αυτής πόλης φέρει το όνομα «Ρόδος».

Επιπλέον, ο Δήμαρχος της Roses, κατά την τελετή υπογραφής του πρωτοκόλλου διδυμοποίησης, ανέφερε, μεταξύ άλλων: «...Σήμερα είναι μια μεγάλη μέρα για την πόλη μας. Πολυάριθμες γενιές κατοίκων της Roses αισθανόμαστε υπερήφανοι για την αρχαία ροδίτικη καταγωγή μας. Η Roses είναι ελληνική πόλη κτισμένη εδώ και 2.800 χρόνια, περίπου, από το απομακρυσμένο και πανέμορφο νησί της Ρόδου».

Το γεγονός αυτό μας το επιβεβαιώνει και ο δικός μας ιστορικός και γεωγραφικός από την Αμάσεια του Πόντου Στράβωνας (65 π.Χ.-23 μ.Χ., αναφέροντας ότι από την πρώτη Ολυμπιάδα (776 π.Χ.), «Ρόδιοι... μέχρι Ιβηρίας έπλευσαν και την Ρόδην έκτισαν...». Την εκδοχή αυτή αποδέχονται και άλλοι ιστορικοί υπογραμμίζοντες ότι οι Ρόδιοι έκτισαν την προαναφερθείσα εποχή, στον Ροδανό ποταμό της Ρόδη και νοτιότερα στα παράλια της Καταλονίας, άλλη πόλη Ρόδη...

Ως εκ τούτου, θεμελιώνεται τόσο ιστορικά όσο και συναισθηματικά πλέον, ότι η σημερινή Roses, η αρχαία Ρόδος, ήταν αποικία των Ροδίων, όπως συμβαίνει και με άλλες πολλές πόλεις της Νότιας Ιταλίας, ως και αλλαχού.

Πρέπει, ωστόσο, να αναφερθεί ότι η Roses αποικήθηκε από Ροδίους, προτού κτιστεί η πόλη της Ρόδου, η πρωτεύουσα, καθόσον η κατοίκηση αυτή έγινε το 408 π.Χ. Το αναφέρει και ο Διόδωρος ο Σικελιώτης: «...Οι την Ρόδον νήσον κατοικούντες και Ιαλυσού και Λίνδου και Κάμιρου μετοπίσθησαν εις μίαν πόλιν, την νυν καλουμένην Ρόδον».
Η Ρόδος κτίστηκε στο βορειότερο άκρον του νησιού, με σχέδια του Αρχιτέκτονα Ιππόδαμου του Μιλήσιου. Είναι ο ίδιος που επιμελήθηκε τα σχέδια για τον Πειραιά. (Η δε νυν πόλις εκτίσθη κατά τα Πελοποννησιακά υπό του αυτού Αρχιτέκτονος, ως φασίν, υφού και ο Πειραιεύς. Στράβωνος Γεωγραφικά, ΙΔ’ κεφ. 2).

Αναντίρρητα, λοιπόν, πρέπει να ενστερνιστούμε ότι, πράγματι, τη σημερινή Καταλινή πόλη Roses, εποίκισαν Ρόδιοι πριν από 28 αιώνες περίπου, προφανώς, ωστόσο, με προεξάρχοντες τους Λινδίους, οι οποίοι διοχέτευαν την εποχή εκείνη και πέραν των συνόρων τους, τις παραγωγικές τους δραστηριότητες. Απόδειξη ότι στη Λίνδο είχε αναπτυχθεί και η ναυπηγική. Κατασκευαζόταν ένα ειδικού τύπου πλοίο, το Λινδικό.

Οι Λίνδιοι ήταν οι εφοπλιστές της Ρόδου, κατά τον 8ο, 7ο και 6ο αιώνα π.Χ. Ιστοριογραφείται ότι πριν πραγματοποιηθεί ο αποικισμός της Γέλας, στην Κάτω Ιταλία, από Ροδίους και Κρητικούς, οι Λίνδιοι είχαν εκεί ναυτικό κέντρο, το οποίο εξυπηρετούσε και τα πλοία τους, αλλά ταυτόχρονα και το εμπόριο με τις άλλες αποικίες. Επίσης, ροδίτικες αποικίες που αναφέρονται είναι η Παρθενόπη (σημερινή Νεάπολη) στην Ιταλία, καθώς και η Φάσηλη, η Γέλα και η Ροδία ήταν αποικίες των Ροδίων. Και αναλυτικότερα ακόμη, στην Κιλικία, οι Σόλοι «πόλις αξιόλογος και άλλης Κιλικίας αρχή της περί τον Ισσόν, Αχαιών και Ροδίων κτισμάτων των εκ Λίνδου», όπως αναφέρει ο Στράβωνας στα Γεωγραφικά (ΙΔ’ 671).

Στην αρχαία εποχή, κάθε αποικία αποτελούσε ανεξάρτητο κράτος και με δικό της στρατό, οι δε έποικοι δεν πήγαιναν εκεί ανά ένας ή ανά δέκα. Μετανάστευαν πολλοί συγχρόνως και οικογενειακώς.

Ύστερα από τόσους αιώνες από τότε, ακόμη και σήμερα στην Κάτω Ιταλία υπάρχουν ελληνόφωνα χωριά. Οι απόγονοι των Αρχαίων Ροδίων και γενικά των Ελλήνων σκέπτονται ελληνικά και διατηρούν στα μέρη τους πολλά από τα ήθη και έθιμα, παρ’ όλες τις φυλές που πέρασαν από εκεί. Ο ελληνισμός της Μεγάλης Ελλάδας δε χάθηκε.
Η μακαρίτισσα συγγραφέας Αντζέλ Μεργιανού εξέδωσε πριν από μερικά χρόνια βιβλίο με τον τίτλο «Ταξιδεύοντας στα ελληνόφωνα χωριά της Κάτω Ιταλίας».

Μεταξύ άλλων, περιγράφει και μια σκηνή σ’ ένα χωριό της Καλαβρίας: «... Θυμάμαι χαρακτηριστικά στο χωριό Γκαλιτσανό, όταν είπα σ’ ένα παλικάρι, χωρίς να θέλω να το προσβάλω, πως μοιάζει με Σαρακηνό. Παρά την αγάπη που μου είχαν όλοι, αντέδρασε άσχημα. Φούντωσε, αγρίεψε, θύμωσε μ’ εκείνο τον θυμό που χαρακτηρίζει τη θερμόαιμη ράτσα μας.
Είμαι Έλληνας... Έλληνας ήταν και ο πατέρας μου και ο παππούς μου. Δεν είμαι Σαρακηνός. Εμείς εδώ ούτε τον σκύλο δεν φωνάζουμε Σαρακηνό». Και συμπληρώνει η κυρία Μεργιανού: «Δεν ξέχασα ποτέ αυτά τα λόγια, που μ’ έκαναν να νιώσω υπερηφάνεια εκεί πάνω, κοντά σε ανθρώπους που ήξεραν να τιμάν τη φυλή μας».
«Εγώ είμαι Γκρέκο... Γκρέκο ήταν ο τσιούρη μου τσε ο πάππο μου... Ντεν είμαι Σαρατσένο. Εμεί ώντε Σαρατσένο κράτζομε ντε το σκύντο».

* * *
Εξειδικεύοντας, επομένως, τις προαναφερθείσες απόψεις, τα γεγονότα, καθώς και τις χρονικές περιόδους, αβίαστα καταλήγει κάθε αντικειμενικός παρατηρητής στο συμπέρασμα ότι η Ρόδη, η σημερινή Roses, ήταν αποικία της αρχαίας Λίνδου, η οποία δέσποζε στην οικονομική και κοινωνική ζωή της Ρόδου για πολλούς αιώνες. Τα διοικητικά της όρια, η Λινδία, επεκτείνονταν στο 55% και πάνω του νησιού. Αδυνατούμε, ως εκ τούτου, εμείς τουλάχιστον οι Λίνδιοι, να δικαιολογήσουμε, πώς η πραγματικότητα αυτή διέφευγε από τους τότε οργανωτές των εκδηλώσεων των δύο τελετών διδυμοποίησης του Δήμου Ροδίων, η μια στη Ρόδο και η άλλη στην πόλη Roses, της περιοχής Καταλονίας, βορειοανατολικά της Ισπανίας.
Ως εκ τούτου, εμένα τουλάχιστον, μου προξένησε κατάπληξη και όχι καλή εντύπωση, ομολουμένως, το ιστορικό αυτό γεγονός, το οποίο σχετίζεται με μία από τις τρεις αρχαίες ροδίτικες πόλεις. Δεν αναφέρθηκε από κανένα τοπικό παράγοντα τόσο εδώ στη Ρόδο όσο και στη Roses κατά τις τελετές διδυμοποίησης. Αλλά για λόγους ευπρέπειας δεν αντιδράσαμε, δεν εκδηλωθήκαμε, παρ’ όλο που γνωρίζαμε την ιστορία.

***
Όταν, όμως, τον Σεπτέμβριο του 1997, ήρθε στη Ρόδο πολυάριθμη αντιπροσωπεία της Roses στις 25 του μήνα, επισκέφθηκε τη Λίνδο. Την εποχή εκείνη ήμουν πρόεδρος της Κωμόπολης Λίνδου (1955-1958). Θεώρησα κατάλληλη την ευκαιρία, έστω και εκ των υστέρων, να βάλω τα πράγματα στη θέση τους, χωρίς βέβαια, κατά τρόπον προκλητικό.

Οι φιλοξενούμενοι ξεναγήθηκαν στην Ακρόπολη της Λίνδου, ως και στα αρχαία αξιοθέατα της Κωμόπολης. Εκείνο το διάστημα, υπό την ιδιότητα, βέβαια, του τότε αιρετού προέδρου της Κωμόπολης, τους παραθέσαμε και γεύμα και θεώρησα κατάλληλη την ευκαιρία, συμπληρώνοντας την παράλειψη, να βάλω τα πράγματα στη θέση τους, για ιστορικούς, ωστόσο, και μόνο λόγους.

Παρεμπιπτόντως να αναφέρουμε ότι τόσο ο Δήμαρχος Ρόδου κ. Γιώργος Γιαννόπουλος, όσο και ο επικεφαλής των φιλοξενουμένων της Roses, με επιστολές τους μας ευχαρίστησαν για την πρωτοβουλία να τιμήσουμε τους φιλοξενουμένους, όπως έπρεπε.

Έτσι, κατά τη διάρκεια του παρατεθέντος γεύματος, προσφωνώντας τους αντιπροσώπους της Roses, επικεφαλής των οποίων ο Δήμαρχος της πόλης, τονίσαμε μεταξύ άλλων τα εξής (αντίγραφο της προσφώνησης αυτής διατηρούμε στο προσωπικού μας αρχείο): «Κύριε Δήμαρχε, κατά τη διάρκεια των τελετών διδυμοποίησης της πόλης Ρόδου με τη δική σας, τη Roses, απαντώντας στην προσφώνηση του Δημάρχου Ρόδου κ. Γεωργίου Γιαννόπουλου, είπατε και τα εξής: «... Επιστρέφουμε στα σπίτια μας, ύστερα από 2.800 χρόνια, για να βρούμε τ’ αδέλφια μας…».

Τα λόγια αυτά, κ. Δήμαρχε, γεμάτα καμάρι, αίσθημα αγάπης και νοσταλγίας ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Είμαστε, χωρίς υπερβολή, αδέλφια... Έχουμε κοινές ρίζες καταγωγής και μας συνδέουν προγονικοί δεσμοί».
Θα μας επιτρέψετε, όμως, να συμπληρώσουμε πως εμείς εδώ οι Λίνδιοι, χωρίς να θέλουμε να σας μονοπωλήσουμε, αισθανόμαστε αδέλφια μαζί σας, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη περιοχή του νησιού της Ρόδου.

Από τα χώματα αυτά, από τη Λίνδο, με την πανάρχαια Ακρόπολη, την οποία προ ολίγου επισκεφθήκατε και τον τάφο του Λίνδιου Σοφού Κλεόβουλου, ο οποίος επιβλητικός φαντάζει απέναντί μας και η οποία Λίνδος έχει λαμπρή παραγωγική και πολιτιστική παρουσία, ξεκίνησαν σαν άλλοι Αργοναύτες οι Λίνδιοι πρόγονοί μας και ήρθαν στα δικά σας μέρη, στις ιβηρικές ακτές και ίδρυσαν την πόλη σας, τη Ρόδη, η οποία, κατά τη μυθολογία, ήταν κόρη του Ποσειδώνα και της Αμφιτρίτης.
Ήταν η εποχή της Ρόδου όταν οι Λίνδιοι θαλασσοπόροι με τα καράβια και το εμπορικό τους δαιμόνιο και ως καλοί οικογενειάρχες διέσχιζαν τη Μεσόγειο και διοχέτευαν τις εμπορο-ναυτικές τους δραστηριότητες στην Κάτω Ιταλία, την Ιβηρική Χερσόνησο και τη Μικρά Ασία.

Από τον τελευταίο αυτόν χώρο, την Ιωνία, εκεί όπου είχαν αξιόλογες αποικίες και οι Λίνδιοι κατάγονται ο Ευθυμένης και ο Πυθέας, που πέρασαν τις Ηράκλειες στήλες, δηλαδή, του δικού σας σημερινού Γιβραλτάρ, στενή θάλασσα που χωρίζει δύο στεριές και συνδέει τον Ατλαντικό Ωκεανό με τη Μεσόγειο Θάλασσα και χωρίζει την Ισπανία από την Αφρική.
Είστε τ’ αδέλφια μας που ήρθατε από πολύ μακριά από άλλους τόπους να μας επισκεφθείτε.
Ήρθατε σαν καλοί συγγενείς να αλληλογνωριστούμε και να χαρούμε την κοινή μας καταγωγή. Και όπου η παρουσία σας μπορεί να παρομοιαστεί σαν μία διήγηση θαυμαστών περιστατικών, σαν τα καλά παραμύθια των γιαγιάδων προς τα διψασμένα για μάθηση και περιέργεια εγγόνια τους.
Σας ευχαριστούμε και να μας έρχεστε τακτικά».