Στροφή και στη Ρόδο στο λεγόμενο «ναρκωτικό της κρίσης», το ΣΙΣΑ

Rodiaki NewsRoom

Η κρίση οξύνει τα προβλήματα εξαρτήσεων

Τις δραματικές συνθήκες, εν μέσω κρίσης και με τα προβλήματα ψυχικής και σωματικής υγείας να είναι σε έξαρση, κάτω από τις οποίες αναγκάζονται να λειτουργήσουν και να παρέχουν τις υπηρεσίες τους, οι δομές της τοπικής κοινότητας που ασχολούνται αποκλειστικά με το θέμα των εξαρτήσεων, ανέλυσαν, χθες, σε κοινή συνέντευξη τύπου που παραχώρησαν, οι υπεύθυνοι του Παραρτήματος του ΟΚΑΝΑ, του ΚΕΘΕΑ και του Κέντρου «Δίοδος», με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Κατά των Ναρκωτικών, όπως έχει καθιερωθεί η σημερινή, 26 Ιουνίου.

Συγκεκριμένα, για το μείζον αυτό πρόβλημα που ταλανίζει την κοινωνία, και αυτή της Ρόδου, μίλησαν η ψυχολόγος κα Αρετή Χαλκιαδάκη από τη μονάδα υποκαταστάτων του ΟΚΑΝΑ, η ψυχολόγος κα Χρυσούλα Ζερβού από το παράρτημα του ΚΕΘΕΑ «Αριάδνη» στη Ρόδο και η κα Ιωάννα Μαρίνου ως εκπρόσωπος του Κέντρου Πρόληψης των εξαρτήσεων και προαγωγής της ψυχοκοινωνικής Υγείας «Δίοδος».

Καταρχην, σχετικά με το πως αποφάσισαν στα Κέντρα Πρόληψης να γιορτάσουν αυτή την ημέρα, συνδέουν το πρόβλημα με τη βαθιά κοινωνικοοικονομική κρίση που περνάει η κοινωνία μας τα τελευταία χρόνια.
Από τη μια η έξαρση αυτού του είδους των προβλημάτων και από την άλλη η οριακή λειτουργία των Οργανισμών αυτών, δημιουργούν σαφώς μία αρνητική κατάσταση με απρόβλεπτες συνέπειες.

Χαρακτηριστικό, μάλιστα, είναι αυτό που ανέφερε η κα Χαλκιαδάκη από τον ΟΚΑΝΑ, ότι παρατηρείται, πολλοί χρήστες, την τελευταία πενταετία, να στρέφονται σε φθηνές, συνθετικές, ναρκωτικές ουσίες, αρκετά επικίνδυνες και με καταστροφικά αποτελέσματα για την υγεία τους. Το τελευταίο έτος, σύμφωνα με αναφορές θεραπευομένων τους, διαπιστώνεται και στη Ρόδο μία στροφή των χρηστών προς το ΣΙΣΑ, το οποίο είναι γνωστό ως «το ναρκωτικό της κρίσης». Αναλυτικά:

«Δίοδος»: Δραματικές οι συνέπειες της κρίσης
Η κα Μαρίνου διάβασε το ψήφισμα που εξέδωσαν οι εργαζόμενοι στα Κέντρα Πρόληψης για την Παγκόσμια Ημέρα Κατά των Ναρκωτικών» και ανέφερε, μεταξύ άλλων:
«…Η ελληνική κοινωνία διανύει τη δεύτερη πενταετία μίας σφοδρής και πλατιάς κρίσης με δραματικές συνέπειες στη σωματική και ψυσική υγεία του πληθυσμού και την κοινωνική συνοχή. Η ανεργία, η σημαντική μείωση των εισοδημάτων καθώς και η συρρίκωνση των κοινωνικών δαπανών, ως αποτέλεσμα των πολιτικών που ασκήθηκαν αυτά τα χρόνια αλλά και των όρων δόμησης της νέας ελληνικής πραγματικότητας, έχουν οδηγήσει σε αύξηση της κατάθλιψης, των αυτοκτονιών, των αστέγων, των ανθρώπων που υποσιτίζονται, την αύξηση της χρήσης εξαρτησιογόνων ουσιών, όξυνση της βίας, του ρατσισμού και της κοινωνικής έντασης».

Ως κοινωνικοί επιστήμονες, σε καθημερινή βάση, έρχονται σε επαφή με τον κοινωνικό χώρο του σχολείου, τους εκπαιδευτικούς, τους γονείς και τους μαθητές, που είναι και το κύριο πλαίσιο ανάπτυξης των δράσεών τους. Έτσι, συναντούν γονείς που έχουν εσωτερικεύσει την κρίση ως προσωπική και οικογενειακή τους αποτυχία, με σύνθετα προβλήματα φτώχειας, κατάθλιψης, πανικού, που αδυνατούν να προσεγγίσουν κοινωνικές υπηρεσίες και να επιολύσουν απλά θέματα. Νέους που υιοθετούν μία στάση εγκατάλειψης και παραίτησης, σε μια ηλικία που θα έπρεπε να διακατέχονται από ενθουσιασμό, νέους χωρίς όνειρα και στόχους, που όλο και πιο συχνά γυρεύουν λύσεις στην εξάρτηση, στο διαδίκτυο ή προσχωρώντας σε ομάδες με ακραίες συμπεριφορές και ιδεολογίες.

Η πρόληψη προβάλει ως μία από τις λύσεις που, σε τοπικό επίπεδο, μπορεί να συμβάλει στην αντιμετώπιση πολλών κοινωνικών προβλημάτων που συνδέονται με τις ανάγκες των νέων αλλά και του γενικού πληθυσμού στο πλαίσιο της ανθρωπιστικής κρίσης. Καμία βεβαιότητα δεν πρόκειται να επανέλθει και καμία παλιά ασφάλεια δεν ισχύει πια. Καλούμαστε να κατανοήσουμε τη νέα κοινωνική πραγματικότητα και να συμβάλουμε στην αλλαγή της. Αυτό μπορεί να γίνει υιοθετώντας στην πρόληψη έναν ρόλο κοινωνικής παρέμβασης.

Ένα σημαντικό έργο θα πρέπει να είναι η κινητοποίηση και η συνένωση δεσμών και δικτύων, ώστε να αντιμετωπίζονται ποικίλες ανάγκες αλλά και συμβολή μας στο να δημιουργηθούν, εάν δεν υπάρχουν. Τα Κέντρα Πρόληψης των εξαρτήσεων και προαγωγής της Ψυχοικοινωνικής Υγείας σε όλη τη χώρα συμπληρώνουν πολλά χρόνια λειτουργίας από τη δημιουργία του πρώτου και καλούνται και φέτος να αναδείξουν την Παγκόσμια Ημέρα ως ημέρα «Συν-Δημιουργίας δεσμών και δικτύων εντός των τοπικών κοινωνιών».

ΟΚΑΝΑ: Οριακή η λειτουργία του
Από την πλευρά της, η κα Χαλκιαδάκη, περιέγραψε τη δραματική κατάσταση στην οποία έχουν περιέλθει οι δομές αυτές και είπε, μεταξύ άλλων:
«Για μία ακόμα χρονιά, η μέρα που είναι αφιερωμένη στην αντιμετώπιση του προβλήματος των ναρκωτικών, μας βρίσκει άοπλους σε αυτόν τον αγώνα. Η κοινωνία συνταράσσεται από την κρίση και η δημοσιονομική προσαρμογή που επιβλήθηκε από το ΔΝΤ και την Ε.Ε. έχει επηρεάσει όλους τους τομείς του Κράτους, αποδιαρθρώνοντας τις δομές πρόνοιας και περιστέλλοντας τις κοινωνικές δαπάνες…

Η κοινωνικοοικονομική δυσχέρεια που επικρατεί στην Ελλάδα, έχει επιβαρύνει ψυχολογικά τον καθένα, πολύ περισσότερο τους χρήστες, των οποίων χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς τους είναι ήδη η χαμηλή αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση, η έλλειψη στόχων και νοήματος ζωής, η αδυναμία διαχείρισης των δυσκολιών και άγχους καθώς και η δυσκολία έκφρασης των συναισθημάτων τους. Τα νέα κοινωνικοοικονομικά δεδομένα επηρεάζουν και επιδεινώνουν την κατάσταση όσων βρίσκονται στη χρήση με αποτέλεσμα η ελπίδα για αλλαγή τρόπου ζωής να συρρικνώνεται, το κίνητρο για θεραπεία να περιορίζεται και η αυτοκαταστροφική συμπεριφορά να εντείνεται (σ.σ. ενέσιμη χρήση, κοινή χρήση σύριγγας, παράλληλη χρήση διαφορετικών ουσιών, ερωτικές επαφές χωρίς προφυλάξεις).

Δημιουργείται, λοιπόν, ένας φαύλος κύκλος: Οι άνθρωποι που ζουν σε δυσμενείς κοινωνικοοικονομικές συνθήκες κάνουν συχνότερα χρήση και κατάχρηση ουσιών λόγω του κοινωνικού αποκλεισμού που βιώνουν αλλά και η χρήση με τη σειρά της αποτελεί έναν ισχυρό παράγοντα περαιτέρω κοινωνικού αποκλεισμού και άγχους.

Παρατηρείται, επίσης, πολλοί χρήστες, την τελευταία πενταετία να στρέφονται σε φθηνές, συνθετικές, ναρκωτικές ουσίες, αρκετά επικίνδυνες και με καταστροφικά αποτελέσματα για την υγεία τους. Το τελευταίο έτος, σύμφωνα με αναφορές θεραπευομένων μας, διαπιστώνεται και στη Ρόδο μία στροφή των χρηστών προς το ΣΙΣΑ. Το ΣΙΣΑ περιέχει έναν τύπο κρυσταλλικής μεθαμφεταμίνης, η οποία αναμιγνύεται με ουσίες όπως η αιθανόλη, η αιθυλική αλκοόλη, φωτιστικό πετρέλαιο και υγρά μπαταρίας αυτοκινήτων. Ανήκει στα ναρκωτικά της κρίσης, παρασκευάζεται σε αυτοσχέδια εργαστήρια, είναι πολύ φθηνό και εύκολα προσβάσιμο και προκαλεί ευφορία, υπερκινητικότητα, αϋπνία, επιθετικότητα, νευρικότητα, ψευδαισθήσεις, παρανοϊκότητα και διάθεση για σεξουαλική δραστηριότητα, οδηγώντας τελικά στην κατάρρευση του εξαρτημένου.

Σε αυτή τη δύσκολη κατάσταση που επικρατεί, ο κάθε φορέας στον χώρο αντιμετώπισης των εξαρτημένων καλείται να υλοποιήσει τον σχεδιασμό του με περιορισμένα μέσα, οπότε και το έργο του γίνεται δυσκολότερο. Βασικός στόχος των προγραμμάτων υποκατάστασης είναι η μείωση της χρήσης ναρκωτικών και των συναφών προβλημάτων (κοινωνικών, υγείας), η διασφάλιση της δημόσιας υγείας από τη μετάδοση μολυσματικών ασθενειών καθώς και η παροχή υποστήριξης σε άτομα που επιθυμούν να απεξαρτηθούν από τις ουσίες.

Οι εργαζόμενοι του ΟΚΑΝΑ, που τόσα χρόνια βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα συνειδητό σχεδιασμό απαξίωσης του Οργανισμού από τις πολιτικές ηγεσίες του Υπουργείου αλλά και των διοικήσεών του, δεν μπορούν να γιορτάζουν. Οφείλουν να προασπίσουν το πάγιο αίτημά τους για επαρκή χρηματοδότηση του Οργανισμού για την κάλυψη των αναγκών των μονάδων.

Όπως εξήγησε η κα Χαλκιαδάκη, σε ό,τι αφορά για τη χρηματοδότηση, για το 2015 ο Οργανισμός έχει λάβει 21 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 18 εκατ. ευρώ απαιτούνται μόνο για τη μισθοδοσία του προσωπικού και τα 3 εκατ. ευρώ που απομένουν επαρκούν ίσα-ίσα για την προμήθεια των φαρμακευτικών σκευασμάτων υποκατάστασης που χορηγούν.
Οπότε, όλα τα υπόλοιπα έξοδα (σ.σ. καθαριότητα, φύλαξη των κτιρίων, αναλώσιμα υλικά, εργαστήρια για

τοξικολογικό έλεγχο κτλ.) είναι ακάλυπτα. Οι οφειλές του Οργανισμού ανέρχονται στα 15 εκατ. ευρώ, οπότε κάποιες Εταιρίες που είναι απλήρωτες εδώ και καιρό, έχουν προσφύγει στη Δικαιοσύνη, έχουν δικαιωθεί και τους έχει δοθεί το δικαίωμα να προχωρήσουν σε κατασχέσεις χρημάτων του Οργανισμού. Αυτό σημαίνει ότι παρακάτω μπορεί να υπάρχει πρόβλημα και με τη μισθοδοσία και με την προμήθεια των φαρμάκων.

Δυστυχώς, η κατάσταση όσο πάει δυσχεραίνει, με περικοπές κάθε χρονιά και αυτή τη στιγμή χρειάζονται τουλάχιστον 28 εκατ. ευρώ για να λειτουργήσουν ομαλά και να μπορούν να απορροφήσουν και άλλους ανθρώπους από τη λίστα.

Στη Ρόδο υπάχει ενδιαφέρον για το πρόγραμμα που, αυτή τη στιγμή, παρακολουθείται από 150 μέλη ενώ στη λίστα είναι γύρω στα 40 άτομα και, όπως είπε, μακάρι να μπορούσαν να απορροφηθούν όλοι αυτοί σύντομα.

ΚΕΘΕΑ: Λειτουργεί παρά τα προβλήματα
Από την πλευρά της, η υπεύθυνη του ΚΕΘΕΑ, το οποίο λειτουργεί εδώ και ενάμιση χρόνο περίπου, πιλοτικά, και φιλοξενείται από τον Δωδεκανησιακό Σύλλογο Γονέων Συγγενών και Φίλων εξαρτημένων ατόμων καθώς δεν έχει βρεθεί ακόμα μία μόνιμη στέγη για τις υπηρεσίες του, είπε ότι δεν θα μπορούσε να εξαιρεθεί από τη δύσκολη κατάσταση μέσα στις σημερινής συνήθηκες. Έτσι, αυτή τη στιγμή, απειλούνται με κλείσιμο επτά μονάδες του Οργανισμού και είναι μονάδες που εξυπηρετούν άτομα διπλής διάγνωσης, άτομα, δηλαδή, που κάνουν χρήση ουσιών και, ταυτόχρονα, χρήζουν ψυχιατρικής αγωγής και αυτό είναι αρκετά σοβαρό μέσα σ’ αυτή την κρίση.

Σύμφωνα με την κα Ζερβού, πέρα από την αύξηση των προβλημάτων υγείας, σωματικής και ψυχικής, υπάρχει αύξηση και στις νόμιμες εξαρτήσεις αφού πολύς κόσμος αντιμετωπίζει πια προβληματική κατάσταση σε σχέση με το αλκοόλ, τον τζόγο, και τα νεώτερα παιδιά με το Διαδίκτυο.

Το ΚΕΘΕΑ στη Ρόδο, είναι για να στηρίζει τους ανθρώπους που θέλουν να κάνουν μία προσπάθεια και να ενταχθούν σε κάποια θεραπευτική κοινότητά του, τους γονείς και τους συγγενείς τους αλλά και σε όσους θέλουν βοήθεια με τις νόμιμες εξαρτήσεις.

Ωστόσο, αντιμετωπίζουν προβλήματα υποστελέχωσης και εγκαταστάσεων.
Το πρόβλημα είναι ευρύτερο από αυτό που γνωρίζουν και, αυτή τη στιγμή, υπάρχει μία πτώση στην προσέλευση, κάτι που αποδίδουν στο ότι ο κόσμος μπορεί να είναι “κουμπωμένος”.
Πάντως, η κα Ζερβού τονίζει ότι παρά όλα αυτά τα προβλήματα, οι υπηρεσίες υπάρχουν και είναι δωρεάν για τον κόσμο και, οι ίδιοι, ως επιστήμονες, διαφυλάσσουν το απόρρηττο και την ανωνυμία του κόσμου και είναι πολύ προσεκτικοί σ’αυτό.

Αύριο θα βρίσκονται στο Ακταίον από τις 10:00 το πρωί μέχρι τις 3:00 το απόγευμα και θα μοιράζουν ενημερωτικά φυλλάδια.