Η χιλιοστή εξακοsιοστή ογδοηκοστή τετάρτη επέτειος της ευρέσεως του Τιμίου Σταυρού
Rodiaki NewsRoom
ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΚΕ 602 ΦΟΡΕΣ
Του
Γεωργίου Χρ. Μπάρδου
θεολόγου
Η 14η Σεπτεμβρίου αποσπά την προσοχή ολόκληρου του χριστιανικού κόσμου στος μεγάλης σημασίας γεγονότος της εύρεσης, το έτος 326 ή 327 του οργάνου του πάθους του κυρίου.
Το έτος αυτό έρχεται, η Αγία Ελένη μητέρα του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου, στα Ιεροσόλυμα, με εντολή να βρει τον Τίμιο Σταυρό του Κυρίου και τον Τάφο του. Ενώ εργάζοντο οι εργάτες, όπως αποκαλύψουν τον Γολγοθά και τον Αγιο Τάφο, τους οποίους σκόπιμα οι ειδωλολάτρες καλύψανε με απορρίμματα και σκουπίδια για να ξεχαστούν, βρέθηκαν στο τόπο των ανασκαφών, με υπόδειξη από Ιουδαίους κατά άλλους δε από θεία αποκάλυψη τρεις σταυροί. Αλλά ποιός από αυτούς ήταν ο Σταυρός του Κυρίου;
Κατά τον Ιωάννη Χρυσόστομο (390-395) ο σταυρός του Κυρίου αναγνωρίστηκε από τον τίτλο που έφερε, έργο της θείας πρόνοιας, γράφει, ότι αυτόν δεν τον άλλαξε ο Πιλάτος, αν και τον επίεζε ο όχλος. Ενώ ο επίσκοπος Ιεροσολύμων Μακάριος δια την επιβεβαίωση του γεγονός ετοποθέτησε τους σταυρούς τον ένα μετά τον άλλο πάνω σε άρρωστη γυναίκαι και κατά την τρίτη επίθεση θεραπεύθηκε η γυναίκα.
Αλλοι ομιλούν για ανάσταση νεκρού κατά την επίθεση. Υπάρχει μια συριανή παράδοση, που μας λέει πως λίγα χρόνια μετά τον θάνατο του Κυρίου ο Τίμιος Σταυρός βρέθηκε για πρώτη φορά μέσα στο σπήλαιο του Τάφου του Χριστού από κάποια Πρωτονίκη την οποία έκανε Χριστιανή ο Απ. Πέτρος. Αργότερα όμως από διάφορους επαναστάτες καταχώθηκε πάλι στα βάθη δεξαμενής όπου και τον βρήκε η Αγία Ελένη. Περί τα μέσα λοιπόν του 4ου αιώνα βρέθηκε ο Σταυρός του Κυρίου στην Ιερουσαλήμ από την Αγία Ελένη εκέραιος.
Στο χώρο που βρέθηκαν οι σταυροί, η Αγία Ελένη έκτισε τον ναό της Αναστάσεως που σώζεται μέχρι σήμερα.
Παλαιότερα στον ίδιο χώρο ο αυτοκράτορας Αδριανός και πάνω από τον τάφο του Κυρίου έκτισε ειδωλολατρικό ναό προς τιμήν της θεάς Αφροδίτης. Τον ναό αυτό κατεδάφισε η Αγία Ελένη και πάνω στα θεμέλια του αρχαίου αυτού ναού, έκτισε τον ναό της Αναστάσεως. Τα εγκαίνια του ναού έγιναν στις 13 Σεπτεμβρίου του ίδιου χρόνου το 335 μ.Χ. και μέσα σ αυτόν έγινε και η Υψωση του Τιμίου Σταυρού.
Πήρε δε την ονομασία της αυτή η γιορτή από το παρακάτω γεγονός όπως μας το αναφέρουν τα διάφορα συναξάρια της Εκκλησίας μας.
Μέσα στο ναό της Αναστάσεως η Αγία Ελένη με όλη τη σύγκλητο, ασπάσθηκε το τίμιο ξύλο, μπροστά στο πλήθος του λαού, ο οποίος δεν μπορούσε, ούτε να δει, ούτε να ασπασθεί τον Σταυρό. Τότε η Αγία Ελένη υπέδειξε στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Μακάριο, να ανέβει στον άμβωνα της εκκλησίας για να δουν τουλάχιστον οι πιστοί τον σταυρό.
Ο Πατριάρχης τότε ανέβηκε πάνω στον άμβωνα της εκκλησίας της Αναστάσεως και ΥΨΩΣΕ τον Σταυρό. Μόλις τον είδε ο λαός φώναξε: «Κύριε ελέησον».
Από το γεγονός αυτό, έκτοτε επεκράτησε στην Εκκλησία μας η εορτή της Υψώσεως και Ευρύσεως του Τιμίου Σταυρού στις 14 Σεπτεμβρίου.
Η δεύτερη ύψωση είναι του 628. Οπως είναι γνωστό το έτος 614, όταν κυρίευσαν οι Πέρσες τα Ιεροσόλυμα άρπαξαν και το σωζώμενο μέρος του Τιμίου Στυαρού από τον ναό της Αναστάσεως.
Το έτος 628, ο Ηράκλειο νικώντας τους Πέρσες, επανέκτησε το μέρος αυτό του Τιμίου Σταυρού και στις 14 Σεπτεμβρίου του 628 ή 629 ανυπόδητος και πενιχρά ενδεδυμένος και φέρων επ ώμου το Τίμιον Ξύλο, ανήλθεν εν λιτανεία εις τον ναόν της Αναστάσεως.
Λαβών τον Τίμιον Σταυρόν ο Πατριάρχης Ζαχαρίας ΥΨΩΣΕ αυτόν πανηγυρικώς κλήρου και λαού ψάλλοντας «Σώσον Κύριε τον λαό σου και ευλόγησον την κληρονομίαν σου». Η εορτή έγινε επίσημη σ ολόκληρο τον χριστιανικό κόσμο. Στη δύση εισήχθηκε από τον Πάπα Ρώμης Ονώριο.
Ο Σταυρός του Κυρίου είναι το καύχημα της Εκκλησίας μας. Κατά τον Απ. Παύλο «Εμοί δε μη γένοντο καυχάσθαι ει μη εν τω Σταυρώ του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού» (Γαλατ. στ. 11-18). Στους λόγους αυτού του Παύλου παρατηρείται μια απευχή και μια ευχή. Απεύχομαι, λέγει, το να καυχώμαι κάποια άλλη καύχηση δε μπορώ, και επιθυμώ και εύχομαι να καυχώμαι μία μόνο καύχηση, αυτήν για τον Σταυρό του Χριστού. Από αυτό συμπεραίνουμε ότι ο σταυρός έχει τεράστια αξία, η δε καύχηση γι αυτόν είναι αρετή σωτήρια, για κάθε χριστιανό.
Μας υψώνει προς τον Χριστό, γιατί μας καταδεικνύει την αγάπη του για μας και μας ελκύει στο να τον αγαπούμε, αφού πρώτος μας αγάπησε Εκείνος. Ο Σταυρός, το όργανο της θυσίας του Χριστού είναι η κλίμαξ η ουρανομήκης η οποία υψώνει τον άνθρωπο τον ταπεινό στο ύψος του ύψιστου Θεού. Ο Σταυρός μας υψώνει στις αρετές του Χριστού και μας παρέχει το σώμα και το αίμα του με το ιερό μυστήριο της αναίμακτου θυσίας για να ενωθούμε μαζί του, όχι μόνο πνευματικά αλλά και σωματικά και αίματι για να είναι τέλεια η ενότης μαζί του.
Τοιουτοτρόπως συνεχώς ενωμένοι με τον Χριστό γινόμαστε τελειώτεροι. Πώς λοιπόν να μη καυχώμεθα για τον Σταυρό του Κυρίου;
Οταν τον ασπαζόμαστε ας αναλογιζόμαστε ότι πάνω σ Αυτόν Σταυρώθηκε ο Χριστός για τη λύτρωσή μας!
«Σταυρός ο φύλαξ πάσης της οικουμένης.
Σταυρός η ωραιότης της Εκκλησίας.
Σταυρός βασιλέων το κραταίωμα.
Σταυρός πιστών το στήριγμα.
Σταυρός Αγγέλων η δόξα, και των δαιμόνων το τραύμα»
(Από τον όρθρο της εορτής)